AnasayfaBlogBütünsel Gelişim Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Kişisel Gelişim

Bütünsel Gelişim Hakkında Bilinmesi Gerekenler

12 Ekim 2021
Bütünsel Gelişim Hakkında Bilinmesi Gerekenler

Son yıllarda çok fazla duyulmaya başlanan işletmelerden okullara kadar çok geniş alan aralığında kullanılan bir kavram: bütünsel gelişim. Bu kavram tarihsel ve felsefi olarak incelendiğinde çok eski yıllara dayanmasına rağmen işlevsellik açısından bakıldığında son yıllarda etkili olmaya başlamıştır. Özellikle eğitim ve koçluk alanlarında birçok işlevi yerine getirmesiyle tanınmaktadır. Bütünsel gelişim kavramı ile ilgili araştırma yaparken çoğu özel okul ve koçluk sayfası ile karşılaştım. Özellikle karşılaştığım özel okul sayfalarının sayısını görünce de oldukça şaşırdım. Kendi adıma bahsetmeliyim ki, son zamanlarda adını duymaya başladığım bu kavramın özel okulların sayfalarını bu kadar süsleyeceğini tahmin edemezdim. Resmen bu kavramı reklam olarak kullanmaktalar. Okullarını tercih etmeleri için bu kavram ile öne çıkmaları beni kavramı araştırmaya daha çok itti.

Bende araştırmalarımı derinleştirerek bütünsel gelişim kavramı hakkında herkesin bilmesi gerekenleri elimden geldiğince derlemeye çalıştım. Umarım siz değerli okuyucularım da benim yazımı okuduktan sonra bu kavram hakkında derinlemesine bilgi sahibi olup kavram hakkında merak ettiğiniz soruları cevaplamış olursunuz. Hazırsanız bu kavramın derinliklerine iniyoruz.

Bütünsel Gelişim Nedir?

Bütünsel gelişim bir işletmenin her yönü arasındaki bağlantıyı açıklayan bir modeldir. Bu bağlantı durumu işletmenin üstlendiği tüm projeler için geçerli olmakla birlikte başarı ve başarısızlık kavramları ile bağıntılı duruma getirir. Bir alanda yaşanan başarının tüm alanlarda başarı sağlayamayacağını ama bir alandaki başarısızlığın tüm alanlarda başarısızlıkla sonuç elde edilmesini belirtir. Holizm kavramı da bütünsellik olarak kabul edilmekte ve bu kavramı kapsamaktadır. Holizm kavramı her şeyin bir olduğu fikrine dayanmaktadır. Holizm fikrine göre bireyler bilgiyi bölümlere ayırmak ve yaşamsal işlevlerini kolaylaştırmak için ayrılıklar oluştururlar. Bireyler ayrıştırma yöntemini kullanmak yerine bu fikirleri bütünleştirmeye çalışırlarsa, kendilerinin mutlu, üretken ve yaşam dolu yaşaması mümkün olacaktır.

Bütünsel gelişim bireyin sosyal-ahlak, duygusal, ruhsal, zihinsel ve fiziksel gelişimini birleştiren kendini gerçekleştirme yani kendini öğrenme süreci olarak tanımlanabilir. Bütünsel bakış açısı ile bakıldığında bir sistemin bir bütün olarak bileşenlerini nasıl hareket ettireceği görüşüne dayanır. Bir gelişme yöntemi olarak kabul edilmektedir. Bu gelişim, bir bireyin potansiyeline dar bir şekilde odaklanmaktan ziyade çok sayıda anlam ve deneyim katmanını bütünleştirmeye çalışır. Bu yaklaşım, bireyin referans çerçevelerinin bir dönüşümü olarak tanımlanmaktadır. Bu gelişim kavramı, kendisini oluşturan unsurların toplamından daha fazlasını ifade eder. Hedefi ise dengeli, mutlu, sorumlu, başarılı bir birey yetiştirmeyi sağlamaktır.

Bütünsellik Nedir?

Bütünsellik kavramı holizm olarak da adlandırılır. Bütünsellik kavramı bütünü meydana getiren parçaların toplamından daha anlamlı ve önemli olduğunu belirten bir kavramdır. Bütünselliğin sıfat hali olan bütünsel ise bir kişinin parça olarak konu edilmesini değil de bir bütün olarak onun konu edilmesini ifade eder. Bütünsellik belirli bir sisteme ait tüm ama tüm özelliklerin, bileşen parçalar tarafından tek başına açıklanamayacağı ifadesine dayanır. Buradan biraz felsefi olsa da şu sonuca varabiliriz. Bütün, kendisini oluşturan parçalara muhtaç olmakla birlikte, parçalar bütünün görevini yerine getirmesini sağlamaktadır. 
Parçaların birlikteliğinden veya toplamından daha fazla değer kazanan bütün önemli bir olgu olarak tanınmaktadır.  Bu kavramı daha terim olarak incelediğimizde evrimsel bir anlayış karşımıza çıkmaktadır. Bu anlayışa göre bütünsellik evrimsel bir süreç geçiren tüm parçaların kendi toplamından daha büyük bütünleri oluşturması tanımı karşımıza çıkmaktadır. Bu anlayışa göre bütünün, kendini oluşturan parçaların toplamından daha değerli olduğunu anlamamız gerekmektedir. Bütünsellik kavramı özellikle yabancı dil öğreniminde aktif olarak kullanılmasının yanında tıp ve eğitim alanlarında da kullanılmaktadır. 
Bilim insanı Maslow’ a göre holizm ile eğitim, bir kişinin fiziksel, sosyal, duygusal, manevi, sanatsal ve yaratıcı potansiyellerini geliştirmelerini sağlayarak kendisini gerçekleştirmesini sağlamaktadır. Eğitim açısından bütünsellik incelendiğinde bir bireyin sahip olduğu imkanlar dahilinde en iyi olmasını sağlamak adına insani gelişmeyi sağlamaktır. Bütünsellik genel haliyle kısmen özgürlük, insan potansiyelinin artmasında kişisel bir arayışı temsil etse de, daha geniş açıdan incelendiğinde aralarında felsefe, sosyoloji, psikoloji, mantık, integral, mekanik, feminizm, küreselleşme, kuantum fiziğinin olduğu alt yapısı birkaç kültürel alt yapının birleşmesini de temsil eder.

Bütünsel Gelişim ve Eğitim İlişkisi Nedir?

Yazının giriş kısmında araştırma yaparken çoğu özel okulun sayfasında bütünsel gelişim kavramını kullandıklarını belirtmiştim. Bu nedenle bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi adında bir başlık açmak istedim. Bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi incelendiğinde okullar, öğrencilerine yalnızca akademik bilgi veren bir eğitim kurumu olarak görülmemektedir. Bunun yanında öğrencilerinin bir bütün olarak yetiştirilmesinden sorumlu olan bir eğitim kurumudurlar. Bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi incelendiğinde öğrencilerin bir bütün olarak yetiştirmeyi ve bu şekilde topluma kazandırmayı amaçladıkları sonucu ortaya çıkmaktadır. Bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi incelendiğinde özel okulların sayfaları bizlere açık bir bilgi vermektedir. O bilgi akademik bilgi akışının yanında öğrencilerine bütünsel gelişim programları sunmaktadırlar. Özel okullar bütünsel gelişim programları belirleyerek akademik bilginin yanı sıra belirledikleri bu programları uygulayarak öğrencilerinin bütünlük içerisinde en üst seviyeye ulaşmasını sağlamaktadırlar.

Bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi başlığına devam ederken bütünsel gelişim yardımıyla öğrenci kendi kişisel gelişiminin yanı sıra bireysel ve kariyer planlamasının da başrol oyuncusu olarak ortaya çıkmaktadır. Bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi ifadesinde bir öğrencinin aynı anda farklı alanlarda geliştiği ve öğrenme süreci yaşadığı çok özel durum karşımıza çıkmaktadır. Bu gelişim öğrencinin eşsiz bir bütün olduğu reklamıyla hareket etmektedir. Bütünsel gelişim ve eğitim ilişkisi incelendiğinde gelişimin her bir unsuru bir bütünü oluşturmaktadır. Her boyutun da birbirine eklendiği ve birbirini etkilediği taktirde bütünü oluşturabileceği görüşü ortaya çıkmaktadır.

Son olarak holistik yaklaşım, bir okuldaki öğrencinin tüm yönleriyle bilinmesi ve varsa ihmal edilmiş diğer yönlerinin de dikkati alınmasını vurgulamaktadır. Bu yönü ile holistik yaklaşım eğitim kurumundaki bireyi, sadece fiziksel, sosyal, ruhsal vb. yönleriyle tek taraflı olarak değil de her yönüyle kişi ilkesine göre çok yönlü olarak eğitmeyi savunmaktadır.

Çocuklarda Bütünsel Gelişim

Çocuklarda bütünsel gelişim incelendiğinde fiziksel, manevi, ruhsal, dilsel, entelektüel ögeler dahil olmak üzere çocuğun sahip olduğu tüm bölümlerini geliştirmeye çalıştığını görürüz. Çocuklarda bütünsel gelişim çocuğun bir yanı yerine tüm yanlarını geliştirmeye odaklanır. Çocukluk dönemi bireylerin yaşamını etkileyen en önemli dönemdir. Çünkü çocukluk dönemi bir bireyin sağlığını, eğitimini, refahını kısaca yaşamını etkileyebilen bütün yönleri içerisinde barındırır. Diğer gelişim modelleri ile kıyaslandığında çocuklarda bütünsel gelişim çocuğun yaşı, ekonomik durumu vb. ne olursa olsun, çocuğun tüm bölümlerini geliştirmeye odaklanır.

Çocuklarda bütünsel gelişim amaç olarak çocukları çevrelerinde yer alan insanlarla ve doğal çevreleriyle iletişim kurmaya sevk etmektir. Aynı zamanda çocuklara gezegenimizin insanlar, hayvanlar ve bitkiler arasındaki iş birliği ile bir düzen içinde olduğunu vurgulamaya çalışmaktır. Ev içerisine bakıldığında çocuklarda bütünsel gelişim ebeveynlere bağlı olarak gelişim gösterdiğini görürüz. Ev içerisinde yer alan ve aile üyelerini oluşturan ebeveynler çocukların uygun davranışları öğrenmelerine ve geliştirmelerine yardımcı olmaktadırlar. Çocuklarda bütünsel gelişim konusunda ebeveynler, çocuklarının çıkarlarını belirleyerek onları fırsata çevirmeyi öğrenmelidirler. Örneğin, arabalardan hoşlanan bir çocuğa ebeveynler arabaların nerede yapıldığını, nasıl yapıldığını ve hangi tiplerinin bulunduğunu anlatabilir veya gösterebilir. Çocuklarda bütünsel gelişim kısacası çocuğun sahip olduğu tüm bölümleri geliştirme amaçlı olarak ilerlemektedir.

bütünsel gelişim eğitimi bütünsel gelişim kursu
Sezer Açiler
Sezer Açiler
Blog Yazarı

Sezer AÇİLER, 19 Haziran 1995 tarihinde Sakarya’da dünyaya geldi. 2018 yılında Sakarya Üniversitesi Sosyoloji bölümünü bitirdi. Gayrimenkul danışmanı, stajyer sosyolog ve Felsefe Grubu öğretmeni olarak çalıştı. Sertifika programlarına katıldı. 2019 yılında İstanbul İşletme Enstitüsünde blog yazarı olarak çalışmaya başladı.

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.