AnasayfaBlogEkonometri Bölümü Nedir?
Bölümler

Ekonometri Bölümü Nedir?

31 Ağustos 2020
Ekonometri Bölümü

Kelime anlamı olarak ekonometri, ekonomik ölçüm demektir. İstatiksel hesaplama yöntemleri ve matematiksel araçların ekonomik kuramı ile birleştirilmesinden doğan uygulamalı bir disiplindir. Ekonometri, ekonomik verilerin matematik, bilgisayar bilimi, istatistik aracılığıyla ekonomik ilişkileri değerlendiren bir disiplindir. Ekonometri, elde ettiği veriler arasındaki ilişkiyi inceleyen bir bilim dalıdır. Ekonometri kavramı ilk kez Polonyalı bilim insanı tarafından 1910 yılında kullanılmıştır. 1910 yılından itibaren yazılım varlıklarının gelişmesiyle birlikte ekonometri analizlerinin gücü artış göstermiştir.

Ekonometri disiplini matematiksel iktisat, ekonomi teorisi ve istatistik disiplinlerinin birleşiminden oluşmaktadır. Ancak ekonometri disiplini kurumsal iktisat, iktisadi istatistik ve matematiksel iktisattan ayrı bir disiplindir. Çünkü iktisat bölümü genel olarak nitel söylem kullanmaktadır. İki değişken arasındaki sayısal ölçüme odaklanmaz. Ekonometri disiplini ise iktisat kuramına “görgül” içerik kazandırır. Matematiksel iktisat ise iktisat kuramını matematiksel kalıplara sokmaktadır. Ekonometri ise matematiksel eşitliklerin ekonometrik eşitlikler haline sokulması için çalışır. İktisadi istatistik ise iktisadi verileri derler ve işler. Elde edilen bu verilerin kullanılarak iktisadi kuramların doğrulanması işini ise ekonometri bilimi yapmaktadır.

Ekonometri, genel olarak üç konu başlığında incelenmektedir. Bunlardan birincisi ekonomik ilişkilerin incelenerek değerlendirilme yapılmasıdır. İkincisi ekonomik davranışlarla ilgili önsavların sınanması işlemidir. Son olarak da ekonomik büyüklüklere yönelik yordama işleminin yapılmasıdır.

Ekonometri Ne Demek?

Girişte ekonometri ile ilgili kısaca bahsettik. Ancak daha geniş bir kavram yüklemek gerekirse; matematik, deneysel, analiz, bilgisayar bilimi gibi olayların yaşandığı ve ekonomi ile ilgili ilişkilerini inceleyen bir bilim dalı olarak geçmektedir. Ekonometrinin tarihçesine baktığımızda, ilk olarak 1910 yılında Polonyalı bir ekonomist kullanmıştır. Günümüze kadar gelen süreçte ise, farklı kişilerin yardımıyla değişerek gelmiştir. Geçmişte verilerin kağıt ya da farklı unsurlar üzerinde çözülürken, günümüzde ekonometri analizleri bilgisayar ortamında yapılmaya başlanmıştır.

Konuyu biraz daha açtığımızda, yaşanılan ekonomik gelişmelerin ve olayların uygun yöntemlerle birlikte ölçülebilen veya sayılabilen şekilde çözüme kavuşturması ekonometri bir olaydır. Pozitif ve negatif yönlü gerçekleşen hareketlenmeler bu yöntem sayesinde bulunabilir. Ekonometride en çok bilinen ve kullanılan metot ise, Regresyon analizidir. Regresyon; en az iki ve daha fazla da olabilen farklılaşan bir analiz yöntemidir.

Ekonometri iki farklı dalda ele alınmaktadır. Zaman serisi ve yatay kesit çözümlemedir. İlk olarak zaman serisi analizine bakalım. Adından anlaşılacağı gibi, belli bir zaman aralığında farklı değişebilir karşılaşmalarına dayanır. Yatay kesit çözümlemesinde ise, tek bir zaman veya süre oluşur. Zamanda ayrımlı bir nokta incelmesi yapılır.

Zaman ve yatay kesit serilerini birlikte kullanmakta mümkündür. İkisinin bir arada kullanıldığı panellerde veri çözümleme yöntemi uygulanır. Hem yatay hem de zaman serisinin kullanıldığı duruma bir örnek vererek açıklayalım. Günümüzden tam 30 sene önceye gidelim. 1990’lı yıllar ile 2000’li yıllarda olduğumuzu hayal edelim. Dünyada genelinde yer alan 20 ülke ele alındığında ekonomik büyümelerin ve istihdamın yaşandığı durumlar için analiz yapılır. Bu analiz panel veri tekniği ile gerçekleşir.

Ekonometri Bölümü Nedir?

Ekonometri ile ilgili genel bir bilgilendirme yaptık. Ekonometri bölümü seçerken aklınızda azda olsa bir bilgi edinmenizi bu şekilde sağladık. Ancak söyleyeceğimiz bunlarla sınırlı değil. Tanım yaparken ekonometrinin, iktisat bölümü içinde ve alt dalı olarak varlık gösterdiğini belirtmiştik.

Ekonometri bölümü, iktisat dalına benzerliği bulunur. Hatta bazı dersler ortak olduğu bilinir. Ancak genel yapısında bölümün içinde sayısal ve matematik dersleri ağırlıktadır. İstatistik, olasılık, analiz, makro ve mikro iktisat gibi dersler yer alır.

Ekonometri bölümü, iktisat bölümüne göre biraz daha zor olduğu söylenir. İyi bir matematik bilgisine ve çözümlemeye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bölümü seçmek isteyenler ya da seçenlerin iyi bir şekilde çalışmalı ve gayret etmeleri gerekir. Ancak ekonometride iyi bir noktaya geldiğiniz zaman birçok iş yolu da sizlere açılacaktır.  Sonuç olarak ekonometri okumak, sizler için iyi bir alternatif oluşturabilir.

Ekonometri bölümü, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi içerisinde yer alan sayısal ders ağırlıklı lisans bölümüdür. Ekonometri bölümü, matematik, istatistik ve iktisat disiplinlerinin kullanıldığı disiplinler arası bir bölümdür. Ekonometri bölümü okumak isteyen kişiler bazı özelliklere sahip olması gerekir. Örneğin, sayısal yeteneği yüksek, sosyal olaylara ilgili, sayılarla arasının iyi olması gerekmektedir. Bu bölümü başarı ile tamamlayan kişilere “Ekonometrist” unvanı verilmektedir. Ekonometri bölümü, öğrencilerine soru sormayı, eleştirel düşünmeyi, ekip halinde çalışmayı öğreterek bir birikim derinliği kazandırmayı amaçlar.

Lisans programının ilk iki yılı içerisinde iktisat ağırlıklı dersler verilmektedir. Son iki yılda ise ekonometri, istatistik, yöneylem araştırmaları ağırlıklı dersler görülmektedir. Ekonometri bölümü, çok boyutlu, eleştirel, çoğulcu, farklılıklara açık ve disiplinler arası bilgi birikime dayanan bir eğitim anlayışı sunan bir bölümdür. Ekonometri bölümü, matematik, istatistik vb. disiplinlerinden yararlanarak çeşitli iktisadi sorunları analiz etmek ve en uygun iktisadi kararların alınmasını sağlayan bir bölümdür.

Ekonometri bölümü, kamu ve özel sektör için iktisadi araştırmalara uygun nitelikte ekonometristlerin yetişmesini sağlamaktadır. Ekonometri bölümü, herhangi bir iktisadi olayın ekonometri ve istatistik kullanarak yorumlanması, ileriye dönük tahminlerinin yapılmasını sağlayan bir bölümdür. Ekonometri bölümü, nicel analiz tekniklerini kullanarak var olan ekonomik sorunları analiz etme ve çözümleme yeteneğine sahip kişiler yetiştirir.

Türkiye’de yer alan üniversitelerin 23’ünde bu bölüme rastlamak mümkündür. Bu sayı her sene değişiklik gösterebilir. Sırasıyla ekonometrinin yer aldığı üniversitelere bakalım.

  • Akdeniz Üniversitesi

  • Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi

  • Atatürk Üniversitesi

  • Aydın Adnan Menderes Üniversitesi

  • Bursa Uludağ Üniversitesi

  • Bursa Uludağ Üniversitesi (İkinci Öğrenim)

  • Çanakkale 18 Mart Üniversitesi

  • Çukurova Üniversitesi

  • Çukurova Üniversitesi (İngilizce)

  • Dokuz Eylül Üniversitesi

  • Dokuz Eylül Üniversitesi (İkinci Öğrenim)

  • Dokuz Eylül Üniversitesi (KKTC Uyruklu)

  • İstanbul Üniversitesi

  • Karadeniz Teknik Üniversitesi

  • Kırıkkale Üniversitesi

  • Kütahya Dumlupınar Üniversitesi

  • Manisa Celal Bayar Üniversitesi

  • Marmara Üniversitesi

  • Pamukkale Üniversitesi

  • Sakarya Üniversitesi

  • Süleyman Demirel Üniversitesi

  • Van 100.Yıl Üniversitesi

İsmini verdiğimiz üniversitelerin hepsi devlete aittir. Bölüm, üniversitelerin İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi alanında yer almaktadır. Ekonometri bölümü 4 yıllık bir örgün eğitime tabidir. Ancak, Çukurova Üniversitesi gibi İngilizce eğitim olunca eğitim süresi 5 yıla çıkmaktadır. Ayrıca Bursa ve İzmir’de ikinci öğretim döneminde de bu bölümü öğrenciler seçebilir.

Ekonometri Taban Puanları

Ekonometri bölümünü tercih etmek isteyen öğrenciler eşit ağırlık alanından tercih edebilir. Yani üniversiteler puan türü olarak TM üzerinden alım gerçekleştirmektedir. Ekonometri bölümü, öğrenciler tarafından 35 binden fazla tercih listesine girmiştir. Bu listede İstanbul Üniversitesi ilk sırada yer almıştır. Bu veriler geçtiğimiz yıllara ait olduğunu hatırlatalım.

Ekonometri taban puanları, beklenin oldukça altında bir değere sahiptir. Bölümün fazla tercih edilmeyişi, puanlarında aşağı çekilmesini sağlamıştır. Hatta bazı üniversitelerde kontenjanlar tamamıyla dolmadığı gözlemlendi. Yani üniversite sınavından barajı geçen öğrenciler bu bölüme rahatlıkla yerleşebilirdi.

Çanakkale 18 Mart Üniversitesi, 202 puanla bu bölümü kapatmıştır. Eşit ağırlık puan türünden 202 puan alan bir öğrenci bu bölümü tercih edebilmiştir. Ekonometri başarı sıralaması bu üniversitede 821 bin civarında olmuştur. En yüksek taban puanı ile kapatan üniversite ise İstanbul’da yer alan Marmara Üniversitesi’dir. 289 puanla 278 binlerde bir başarı sıralamasıyla kapatmıştır. Bölümün ortalama puanı 220 ile 250 arasında değişiklik göstermektedir. B puanlar her sene değişiklik gösterebilir.

Ekonometri Bölümü İş İmkanları Nelerdir?

Ekonometri bölümü iş imkanları, bölümün sayısal bir içeriğe sahip olmasından dolayı birçok kurum ve kuruluşta çalışabilirler. Başta kamu sektörü olmak üzere özel sektörde de çalışma olanakları vardır. Ekonometri bölümü iş imkanları ekonomi alanında faaliyet gösteren tüm kurum ve kuruluşları kapsamaktadır. Ekonometri bölümü iş imkanları arasında kamu sektörünü seçmek isteyen bireyler KPSS A grubu sınavına girmek zorundadırlar. Alan sınavına girerek belirtilen kadrolarda çalışabilir. KPSS B grubu sınavına girerek de düz memur olarak çalışabilir.

Kamu alanında ekonometri bölümü iş imkanları;

  • Maliye Bakanlığı

  • Ekonomi Bakanlığı

  • Merkez Bankası

  • Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)

  • Sermaye Piyasası Kurulu (SPK)

  • Hazine Müsteşarlığı

  • TBMM Uzman Yardımcılığı

  • Bakanlıkların Araştırma Birimleri

  • Devlet Planlama Teşkilatı (DPT)

  • Bankacılık Denetleme ve Düzenleme Kurulu (BDDK)

  • Dış Ticaret

Ekonometri bölümü iş imkanları arasında akademik kariyer yapmak da yer alır. Yüksek lisans ve doktora aşamalarını tamamlayan kişiler akademisyen olabilirler. Ekonometri iş imkanları arasında bankacılık ve sigortacılık bölümü gelmektedir. Özel kuruluşların AR-GE faaliyetlerinde çalışmaları da ekonometri bölümü iş imkanları arasındadır. Özel kuruluşların planlama, bütçe ve muhasebe departmanlarında çalışabilirler.

Ekonometri bölümü iş imkanları arasında veri analizi uzmanı, risk analizi uzmanı, raporlama uzmanı, talep planlama uzmanı, süreç iyileştirme uzmanı, fiyatlandırma uzmanı, iş analizi uzmanı vb. pozisyonlarda çalışmak yer alır. Bir üniversitenin ekonometri bölümü mezunları paylaştıkları verilere göre çalıştıkları alanları belirtmişlerdir. Bu kişilerin belirttiği verilerden yola çıkarak ekonometri bölümü iş imkanları arasında kurumsal bir firmada pazarlama araştırma uzmanı, bütçe ve raporlama uzmanı, kurucu direktör, proje finansman direktörü, uluslararası pazarlama müdürü, reklam ajansı sahipliği gibi çalışma alanları bulunmaktadır. Ekonometri bölümü iş imkanları hakkında bilgi sahibi olduktan sonra ekonometri bölümü mezunları ne iş yapar başlığını inceleyelim.

Ekonometri bölümü okuyanlar ya da bu bölümden mezun olanların aklında ki belki tek sorusu ‘’İş bulabilecek miyim?’’ Öğrenciler tarafından bölümle ile ilgili birçok bilgi kirliliğine rastlayabiliyor. Bu bilgi kirliliğinden uzak durmak için, ekonometride yer alan iş alanlarını sizler için derledik.

Öncelikle bu bölümden mezun olan öğrenciler, devletin farklı kurumlarında çalışma imkanı bulabiliyor. Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası ekonometri bölümünden mezun olan bireyleri işe alabiliyor.

Bu bölümden mezun olanlar ekonometrist unvanı ile şu alanlarda iş bulabilirler.

  • Araştırma Uzmanı

  • Risk Analiz Uzmanı

  • Veri Analiz Uzmanı

  • Raporlama Uzmanı

  • CRM Danışmanı

  • Talep Planlama Uzmanı

  • Tedarik Zinciri Uzmanı

ve daha birçok sektörde iş imkanı mevcuttur.

ekonometri ekonometri nedir ekonometri bölümü ekonometri taban puanları ekonometri okumak ekonometri başarı sıralaması ekonometri bölümü iş imkanları ekonometri bölümü mezunları ekonometri bölümü taban puanları ve sıralama
Sezer Açiler
Sezer Açiler
Blog Yazarı

Sezer AÇİLER, 19 Haziran 1995 tarihinde Sakarya’da dünyaya geldi. 2018 yılında Sakarya Üniversitesi Sosyoloji bölümünü bitirdi. Gayrimenkul danışmanı, stajyer sosyolog ve Felsefe Grubu öğretmeni olarak çalıştı. Sertifika programlarına katıldı. 2019 yılında İstanbul İşletme Enstitüsünde blog yazarı olarak çalışmaya başladı.

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.