AnasayfaBlogİnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Örnekleri
İnsan Kaynakları Yönetimi

İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Örnekleri

21 Haziran 2020
İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Örnekleri

Gamification, kelimesi günümüzde giderek merak uyandırmaya başladı. Türkçe karşılığı ise oyunlaştırma. Oyunlaştırma, birçok sektörde boy gösteren ve dokunuşuyla bu sektörlerdeki süreçleri değiştirmeyi başaran yeni bir yöntem. Oyunlaştırma için duyacağınız en yaygın tanım; oyun öğelerinin oyun dışı ortamlarda uygulanması. Bu ifadeyi de açmak gerekirse oyunların eğlendirici yanını kullanarak belli bir kitleyi öğrenmeye ve başarıya motive etmeyi oyunlaştırma olarak tanımlayabiliriz.

Eğitimde oyunlaştırma ardından insan kaynaklarında oyunlaştırma uygulamaları da yükselişe geçti. Gamification; rekabet, rozet ve puan kazanma ve liderlik tablosu gibi birçok oyun bileşenlerini içinde barındıran bir yöntemdir. Oyunlaştırmada en güçlü motivasyon aracı elbette ödüllendirme ve rekabet unsurlarıdır. Çünkü katılımcıları motive etmek için belirli içsel ve dışsal ödüller sunmak ve bu ödüller için kişilerin harekete geçmesi adına rekabet ortamı yaratmak gerekir. 

Oyunlaştırma örnekleri kullanıldığı sektöre göre bazı değişiklikler gösterir. Mesela pazarlama faaliyetlerinde müşteri algıları üzerine yoğunlaştırılan oyunlaştırma, eğitimde öğrenciyi öğrenme sürecine katmak ve başarmasını sağlamak üzerine yoğunlaştırılır. İnsan kaynaklarında oyunlaştırma için ön planda olan ise çalışan motivasyonudur. Bu nedenle oyunlaştırma uygulamalarının hedefi çalışan motivasyonunu artırmak bunun yanında çalışanların kurum bağlılığını güçlendirmektir. Aynı zamanda şirketler bu sayede ekipleri arasında rekabet ortamı yaratarak uzun süren verimler alabilmektedir.

İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Nasıl Uygulanır?

Eski dönemlerde de kısmi oyunlaştırma örneklerini şirketlerde gördüğümüzü söyleyebiliriz. Belli bir iş miktarı sonrası ayın elemanı seçilme, prim kazama gibi. Dijital oyunlaştırma, insan kaynaklarında genellikle işe alım, yetenek yönetimi, kurumsal gelişim ve eğitim, çalışan bağlılığı ve etkinlik sağlama süreçlerinde oyunlaştırılma yöntemi kullanılmaktadır.

Uygulanma şekli ile birçok kolaylığı da beraberinde getiren gamification uygulamaları ile işe alım süreçlerinde de işe alınacak adayların yetenekleri, dayanıklılığı, risk alma potansiyeli, baskı altında performans ve dayanıklılığı, dikkat seviyesi ve özgüveni gibi birçok özelliği ölçümlenebiliyor. Başarılı bir oyunlaştırma süreçlerinde çalışanların çalışma şekilleri ve onları neyin motive ettikleri hakkında elde edilen verilerin etkili kullanılması, firmaların iş süreçlerini ve çalışan deneyimini hızlı şekilde geliştiriyor. Yapılan araştırmalar, oyunlaştırmanın insan kaynakları işe alım süreçlerinde uygulanması ile adayları değerlendirmek için yaratıcı, yenilikçi ve uygun maliyetli bir yöntem olduğunu da ortaya koymaktadır.

İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma için Dikkat Edilmesi Gerekenler

İnsan kaynaklarında oyunlaştırma ile hedef verip sonuca odaklanma devri için kapandı diyebiliriz. Oyunlaştırma sayesinde yapıcı rekabet ortamı, kişinin insiyatif almasını sağlayacak, kaçıncı sırada olduğunu görebildiği, hediye ve ödül alacağından emin olduğu, hem eğlendiği hem de prim kazandığı bir ortam oluşturmak adına oyunlaştırma ön plana çıkıyor. Peki, insan kaynaklarında oyunlaştırma uygulanmadan önce dikkat edilecekler neler? Öncelikle oyunlaştırmanın, firmanıza ve markanıza değer ve güç katan bir unsur olduğunu fark etmeli ve önemsemelisiniz. Ardından oyunlaştırma süreçlerinizde hedefinizi belirleyip hedeflediğiniz amaca ulaşma süreci içinde ortaya çıkabilecek olası sorunları giderecek önemler almalısınız.

Oyunlaştırma süreciniz için zaman kayıplarının önüne geçecek planlamalar yapmalısınız. Oyunlaştırma sürecini başlatmadan önce çalışanlarınızı neyin motive ettiğini de anlamalısınız. Firma olarak iş hedeflerinizde başarıya ulaşmak için çalışanların içsel motivasyonlarını tetikleyici unsurları harekete geçirmelisiniz. Ast - üst ilişkileri, sosyal aktiviteler, takdir edilme, sağlıklı iletişim, gelişim olanakları, ücretler ve ek olanaklar çalışanları motive eden çalışma potansiyellerini hızlandıran başlıca unsurlardır. Oyunlaştırma sürecinde çalışan katılımını sağlayacak etkinliklere yer verilmesi önemli görülmektedir. Çünkü çalışanların motivasyonu kadar onları sürece dahil etmek de önemlidir. Gamification uygulamalarında katılımcı etkinlikler geliştirilmesi; çalışanların seslerini duyurmasına, fikirlerini kolayca sunmasına imkan sağlayacaktır.

İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Amacı?

İş dünyası ve kişisel gelişim kitapları bir süredir geleneksel motivasyon unsurlarının günümüz dünyasında geçerliliğini kaybettiğini vurguluyordu. Bunlara bir de yapılan bilimsel araştırmalar da eklenince oyunlaştırmanın yetişkinler üzerinde de yapıcı bir etkisi olduğu fark edildi. Herhangi bir unsuru oyunlaştırmak, ona karşı olan algıyı değiştirerek içsel bir tetikleme yaratıyor. Bu şekilde hem çalışanların motivasyonu hem de işe olan bağlılıkları artıyor.

Araştırmalara göre oyunlaştırma tabanlı uygulamaları kullanan kurumlarda çalışan bağlılığı yaklaşık yüzde 48 oranında artış gösteriyor. Bu nedenle şirketler, oyunlaştırma tekniğini kullanmaya özen gösteriyor. Bununla birlikte uygulanan oyunlaştırma metotları işe alışma, verimi artırma, öğrenme gibi konularda şirketlere büyük fayda sağlıyor. Geleneksel değerlendirme araçlarına kıyasla dijital oyun bazlı değerlendirme araçlarında daha kısa zamanda ve daha fazla veri toplayarak, hem aday hem de şirket için daha verimli bir süreç oluşuyor.  

Oyun bazlı değerlendirme: Son dönemde insan kaynakları alanında dünya çapında radikal sayılabilecek değişiklikler gerçekleşiyor. Oyun bazlı değerlendirme de bu değişimlerden biri. İnsan kaynakları işe alım sürecinde oyun bazlı değerlendirme araçlarının kuruma sağladığı birçok avantaj var.  Örneğin şirketler uzun işe alım süreçlerinden yüzde 60 oranında zaman tasarrufu sağlayabiliyor. Oyunlaştırma ile klasik değerlendirmelere göre daha doğru tahminler ortaya konuluyor. Gamification değerlendirme sayesinde adayların stresini daha kolay yenebiliyor.

Oyun bazlı değerlendirmeler akıllı telefon ve tabletler üzerinden de yapılabildiği için stajyer ve yeni mezun alımlarında da etkili kullanım avantajı sağlıyor. Özellikle, stajyer ve yeni mezun alımları için en etkili yöntem Oyun Bazlı Değerlendirme, akıllı telefon ya da tabletler üzerinden uygulanabiliyor. Oyun bazlı değerlendirmenin bu kadar bensenmesinin en önemli nedeni; özgeçmiş, deneyim, ayrıcalık ya da kıdem yerine yetenek potansiyeline odaklanıyor olmasıdır. Bu sayade havuz geniş olsa bile başvuran adayların bilişsel yetenek, kişilik, yetenek ve duygusal zeka olmak gibi unsurları rahatça ölçülebiliyor.

İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Örnekleri

Şirketlerin ürün ve uygulamalarını geliştirmek, belirledikleri konularda çalışanların öğrenme düzeyini arttırmak amacıyla hayata geçirdiği oyunlar var ve bunlar literatürde, serious games, yani ciddi oyunlar ismiyle geçiyor. Bu oyunlaştırma türü için Türkiye’deki en dikkate değer örneklerden biri Yapı Kredi Bankacılık Akademisi’nin (YKBA) Kent oyunu. Oyunlaştırma uygulaması; çoktan seçmeli sorulardan ve gerçek hayata dayanan interaktif senaryolardan oluşutordu. Bu uygulama şirket hedefi; kurum çalışanlarının bankanın ürün ve hizmetleri konusundaki bilgi düzeylerinin arttırılmasıydı ve büyük ilgi gördü. 4 bin 260 çalışanın katıldığı uygulama ile YKBA bütçe tasarrufu sağlamakla kalmadı ayrıca iş sonuçlarında da önemli başarılar elde etti.

Örnek verilecek başka bir oyunlaştırma da Şekerbank oryantasyon oyunudur. Firmalar, yeni işe giren çalışanlarına oryantasyon eğitimi olarak da oyunlaştırmayı sunmaya başladı. Bu uygulama ile yeni işe giren çalışanlar, bir oyun oynayarak, Genel Müdürün mesajından, finansal tablolara, İK politikalarına kadar bir çalışanın bilmesi gereken tüm konularda bilgi edinebildi. Yine ,MKK, Merkezi Kayıt Kuruluşu’nun tüm çalışanlarına uyguladığı iş sürekliliği sınavında, çalışanlar aynı TV’deki bir yarışmaya katılmış gibi soruları cevaplayabilmesi de oyunlaştırma için bir örnektir. 

Ayrıca kayda değer başka oyunlaştırma uygulamalarından bahsedersek Foursquare uygulaması öne çıkan oyunlaştırmalardan. Sadece bulunduğu yeri “checking-in” işaretleyen, mekanları puanlayan ve bunun karşılığında sanal rozet kazanılan Foursquare sisteminin başarısı şirketlerin web sayfalarına, kampanyalarına ve mobil uygulamalarına oyunlaştırmayı katmalarına yeterli bir kanıt kabul edilebilir. Yerel oyunlaştırma örneği olan BiTaksi’den de bahsedebiliriz. Çünkü BİTaksi, oyunlaştırmanın ülkemizdeki iyi örneklerinden biri olarak gösteriliyor. Bu uygulamayla bulunduğunuz noktadan taksi çağrısında bulunuyorsunuz, size en yakın üye taksiler talip oluyorlar.

Siz istediğiniz taksiyi seçiyorsunuz. Ardından akıllı telefon ve sosyal medyadan alışık olduğumuz puanlama sistemi burada da uygulanıyor. Yolcu taksiyi ve sürücüyü puanlıyor, yorum yazabiliyor elbette taksi şoförü de yolcuyu puanlayabiliyor, yorum yazabiliyor, gerektiğinde şikayet edebiliyor. Uygulamanın, platformu en çok kullanan, en iyi puanları alan, en çok yol yapan şoförler ise ayrıca değerlendiriliyor. Böylelikle taksiciler arasında tatlı bir rekabet ortamı oluşturularak her ay uygulamayı kullanan şoförlerin performansına göre akıllı telefon, saat ve bunlar gibi birçok hediye ödülü veriliyor. 

insan kaynaklarında oyunlaştırma oyunlaştırma örnekleri oyunlaştırma gamification oyun insan kaynakları insan kaynakları yönetimi insan kaynakları eğitimi
Tuba Uyar
Tuba Uyar
Blog Yazarı

1989 Aralık doğumdur. İskenderun/ Hataylıdır. Konya Necmettin Erbakan üniversitesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Öğretmenliği (BÖTE) bölümünden mezun olmuştur. 2019 yılında Anadolu Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümüne başlamıştır, halen devam etmektedir. Yüz yüze İş güvenliği, online olarak içerik editörlüğü eğitimleri almıştır. Dijital İllüstratör çizimleri yapmakta ve yazar olarak çalışmaktadır.

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.
İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Nedir?
İnsan Kaynakları Yönetimi

İnsan Kaynaklarında Oyunlaştırma Nedir?

29 Mayıs 2020
İnsan Kaynakları Hakkında Pek Bilinmeyenler
İnsan Kaynakları

İnsan Kaynakları Hakkında Pek Bilinmeyenler

14 Eylül 2021
İnsan kaynakları görev yetki ve sorumlulukları nelerdir? İşe alım, oryantasyon eğitimi, çalışan motivasyonu ve mesleki gelişimi, işten ayrılma süreçleri ik sorumluluğundadır.
İnsan Kaynakları

İnsan Kaynakları Görev Yetki ve Sorumlulukları

16 Ağustos 2021