Published on: 02 Ocak 2019 Ertuğrul Yıldız 0 Yorum
Okuma Sayısı : 247

İkale günümüz iş hayatında çoğunlukla uygulanan bir uygulama değildir. Nadiren karşılaşılan bazen de tarafların kafasını karıştıran yararının tartışıldığı, iş sözleşmesinde olduğu gibi karşılıklı olarak ödevlerin olduğu bir sözleşme türüdür. Kelime anlamı ile iki tarafın isteğiyle alışverişi bozmak anlamına gelen ikale tek taraflı rıza ile ifa edilemez.

Uygulamada iş gören veya işveren taraflarından biri geçerli bir sebep göstererek bunu talep etmelidir. Nadir olarak uygulansan da çoğunlukla iş gören tarafından gelen bu teklif işvereni zul altına sokmadan kabul görmektedir. İş gören bir dilekçe ile durumunu veya sebebini işverene bildirmelidir. Haklarından vazgeçmek istemeyen iş görenin istifa yoluna gitmeyerek bunu talep etme hakkı sahiptir.

ikale metni, iş anlaşması, işveren işçi müzakaresi

Yargıtay da bir kararında;

İşçi ve işveren iradelerinin fesih konusunda birleşmesi, bir taraf feshi niteliğinde değildir. İş Kanununda bu fesih türü yer almasa da, taraflardan birinin karşı tarafa ilettiği iş sözleşmesinin karşılıklı feshine dair sözleşme yapılmasını içeren bir açıklamanın ardından diğer tarafında da bunu kabulü ile bozma sözleşmesi kurulmuş olur. Diyerek ikalenin sözleşme çerçevesi belirtilmiştir.

İşverenin, iş görenden gelen talebi kabul etmesinin ardından iş görenin isteği haklıları incelenir örneğin iş gören kıdem ve ihbar tazminatını isteyebilir. İhbarından vazgeçip sadece kıdem tazminatını isteyebilir. Kıdem tazminatının bir kısmını isteyebilir. Bu noktada iş görenin hakları yine işveren ile karşılıklı olarak esnetilebilir. Bu esnetme tarafların rıza ile arttırılarak ya da eksiltilerek olabilir. Diğer yandan ikale sözleşmesi ile fesih yapmak isteyen taraf işveren olur ise Yargıtay’ın bir başka kararı ile işçiye kanuni tazminatlarına ilave olarak ek bir menfaatin sağlanması gerekir.” İbaresi makul yarar çerçevesinde karara bağlanmıştır.

 İkale yolu ile iş sözleşmesinin karşılıklı olarak feshedilmesinden kaynaklı olarak iş gören işsizlik ödeneğinden faydalanamaz. Yine ikalenin doğası gereği karşılıklı bir mutabakat söz konusu olduğu için işe iade yolu kapalıdır.

İkale'nin Sonuçları Nelerdir?

Bir çalışan işvereni ile anlaşmalı olarak ikale imzaladıysa, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı haklarını kaybettiği gibi işe iade davası açamaz ve işsizlik maaşı hakkından faydalanamaz. Ancak imzalanan bu anlaşma işçinin rızası dışında gerçeklemiş ise işçi dava açarak haklarını alabilir. Bu durumda mahkeme ikalenin şartlarına bakacaktır. 

Eğer işçiye; zaten o zamana kadar hak etmiş olduğu tazminatlar ve diğer ücretleri kadar ya da bunlardan daha az bir miktar ödeme yapılmışsa, mahkeme bu ikale sözleşmesini geçerli kabul etmeyecektir. Çünkü, ikale sözleşmesinin yapılmasında işçinin makul bir yararının olmadığını tespit edecektir.

  • İkale ,
  • anlaşma ,
  • işveren ,
  • işçi ,
  • iş gören ,
  • sözleşme ,
  • tazminat ,
  • hak ,
  • hukuk ,
  • Fesih
Yazar
    İnsan Kaynakları, Blog Yazarı
Özgeçmiş

Süleyman Demirel Üniversitesi'nde İnsan Kaynakları Yönetimi/Personel Yönetimi bölümünde önlisans yapmıştır. Sonrasında Anadolu Üniversitesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri bölümünden mezun olmuştur.

Devamı