AnasayfaBlogTarih Öğretmenliği Bölümü
Bölümler

Tarih Öğretmenliği Bölümü

05 Ağustos 2020
Tarih Öğretmenliği Bölümü

Tarih öğretmenliği çalıştığı eğitim kurum ve kuruluşlarında tarihi öğreten ve anlatan görevli kişilerdir. Tarih öğretmenleri Türkçe’yi doğru kullanarak MEB’in belirlediği müfredata uygun bir biçimde öğrencilerin bilgi seviyelerini göz önüne alarak doğru ve öğretici şekilde anlatırlar.

Tarih Öğretmenliği Bölümü Nedir?

Tarih öğretmeni eğitim vereceği grubun müfredatına uygun bir şekilde belirleyip anlatmalıdır. Bunun için bir çalışma planı hazırlar. Kendisine ayrılan ders saatlerinde bu planı uygular ve öğrencilerini bu konularda bilgilendirir. Bu mesleğin gerektirdiği bazı özellikler;

  • Sözel yeteneğinin gelişmiş olması, 

  • Tarihe ve sosyolojiye meraklı olma, 

  • Düşüncelerini başkalarına düzgün bir şekilde aktarabilme,

  • Dikkatli ve işine özen gösteren,

  • Mesleğin sorunları ile ilgilenip çözüm bulabilen,

  • İyi iletişim kurup, sevecen ve hoşgörülü olabilen, 

  • Öğrencilerin duygu ve düşüncelerini iyi bir biçimde anlayabilen kişi olması gerekir. 

Tarih öğretmeni ünvanını alabilmek için üniversitelerde bulunan Eğitim Fakültelerinin Tarih öğretmenliği bölümünden mezun olmaları gerekir. Ayrıca Edebiyat Fakültelerinde de Tarih bölümü vardır. Fakat Tarih bölümünden mezun olduktan sonra öğretmenlik yapılamaz. Bunun için gerekli olan Ortaöğretim Alan Öğretmenliği Yüksek Lisans programı veya Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve Millî Eğitim Bakanlığı’nın da iş birliği ile hazırlanan Pedagojik Formasyon programını tamamlaması mecburidir.

Tarih Öğretmenliği Bölümünden Mezun Olanlar Ne İş Yapar?

Bu bölümden mezun olduktan sonra Kamu Personeli Seçme Sınavı’na (KPSS) girip istenilen puanı aldıktan sonra tercih yapıp atanabilirsiniz. Tarih öğretmenliği için KPSS üç adımda ilerliyor. İlk gireceğiniz sınav Genel Yetenek-Genel Kültür’dür. İkinci adım Eğitim Bilimleri ve üçüncü adım ise Öğretmenlik Alan Bilgisi sınavıdır. Bu üç sınavı geçip başarılı olduğunuz takdirde devlet memuru olmaya hak kazanırsınız. Tarih öğretmeni olarak göreve başlayabilirsiniz.

Tarih öğretmenliği bölümünden mezun olduktan sonra isterseniz akademik kariyer yapma fırsatınız da olacaktır. Bu süreçte ise yapmanız gerekenler üniversite de yüksek lisans yaparak eğitim görevlisi, doçent ve profesör olarak yükselebilirsiniz. Tabii bunu yapmak biraz sabır ve zaman gerektirecektir. Ayrıca müfettişlik sınavlarına girerek başarılı olup müfettişlikte yapabilirsiniz. Atanamadığınız takdirde özel kurumlarda öğretmenlikte yapabilirsiniz. Bunların haricinde isterseniz gazete ve dergilerde veya araştırma merkezlerinde de görevler alabilirsiniz.

Tarih Öğretmenliği Bölümü Dersleri Nelerdir?

Tarih Öğretmenliği bölümünü okumak için tarihi ve kitap okumayı sevmek gerekir. Sözel bir bölüm olduğu için sayısal ya da eşit ağırlık bölümünden mezun olan öğrenciler için bu bölüm biraz ağır gelebilir. Tarih öğretmenliği bölümü dersleri isimleri her üniversitede farklılık gösterse de genel olarak içerikleri ve öğretilenler aynıdır. Aşağıda genel olarak derlediğimiz dersler yer almaktadır.

  • Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi- 1

  • Türk Dili-1

  • Yabancı Dil-1 (İngilizce)

  • Yabancı Dil-1 (Almanca)

  • Yabancı Dil-1 (Fransızca)

  • Eğitime Giriş

  • Eğitim Sosyolojisi

  • Sosyal Bilimler ve Tarih

  • Eski Çağ Tarihi ve Medeniyeti-1

  • Orta Asya Türk Tarihi-1

  • Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi- 2

  • Türk Dili-2

  • Yabancı Dil-2 (İngilizce)

  • Yabancı Dil-2 (Almanca)

  • Yabancı Dil-2 (Fransızca)

  • Bilişim Teknolojileri

  • Eğitim Psikolojisi

  • Eğitim Felsefesi

  • Eski Çağ Tarihi ve Medeniyeti-2

  • Orta Asya Türk Tarihi-2

  • İslam Tarihi ve Medeniyeti-1

  • Öğretim Teknolojileri

  • Osmanlı Türkçesi-1

  • Tarih Felsefesi ve Araştırma Yöntemleri

  • İslam Tarihi ve Medeniyeti-2

  • Beylikler Tarihi ve Anadolu'da Türk Kültürü

  • Orta Çağ Dünya Tarihi

  • İlk Müslüman Türk Devletleri Tarihi ve Medeniyeti

  • Büyük Selçuklu Tarihi ve Medeniyeti

  • Orta Doğu Türk Devletleri Tarihi

  • Roma ve Bizans Tarihi

  • Türk Eğitim Tarihi

  • Eğitimde Araştırma Yöntemleri

  • Öğretim İlke ve Yöntemleri

  • Osmanlı Müesseseleri ve Medeniyeti-1

  • Osmanlı Türkçesi-2

  • Türkiye Selçuklu Devleti Tarihi ve Medeniyeti

  • Osmanlı Tarihi-1

  • Yeni Çağ Dünya Tarihi

  • Tarih Okuryazarlığı

  • Doğu Anadolu Türk Devletleri Tarihi

  • Sınıf Yönetimi

  • Eğitimde Ahlak ve Etik

  • Tarih Öğrenme ve Öğretim Yaklaşımları

  • Osmanlı Tarihi-2

  • Yeni ve Yakın Çağda Türk Dünyası

  • Osmanlı Müesseseleri ve Medeniyeti-2

  • Yakın Çağ Dünya Tarihi

  • Sınıf İçi Öğrenmelerin Değerlendirilmesi

  • Türk Denizcilik Tarihi

  • Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme

  • Türk Eğitim Sistemi ve Okul Yönetimi

  • Topluma Hizmet Uygulamaları

  • Tarih Öğretim Programları

  • Osmanlı Tarihi-3

  • Çağdaş Dünya Tarihi ve Türkler

  • Rusya Tarihi

  • Tarih Ders Kitabı İncelemesi

  • XX. Yüzyılda İslam Dünyası

  • Öğretmenlik Uygulaması-1

  • Özel Eğitim ve Kaynaştırma

  • Osmanlı Tarihi-4

  • Türkiye Cumhuriyeti Tarihi-1

  • Tarih Öğretimi-1

  • Osmanlı Devleti'nin Toplum Yapısı ve Millet Sistemi

  • Tarih Öğretiminde Materyal Tasarımı

  • Öğretmenlik Uygulaması-2

  • Okullarda Rehberlik

  • Türkiye Cumhuriyeti Tarihi-2

  • Tarih Öğretimi-2

  • Türk Demokrasi Tarihi

  • Türk Yenileşme Tarihi

Tarih Öğretmenliği Bölümü Seçmeli Dersleri Nelerdir?

Ayrıca her fakültenin mecburi olarak seçmeli dersleri de mevcuttur. Bunlardan bazıları;

  • Bağımlılık ve Bağımlılıkla Mücadele

  • Beslenme ve Sağlık

  • Bilim Tarihi ve Felsefesi

  • Türkiye'nin Doğal Zenginlikleri

  • Osmanlı Tarih Belgeleri

  • Çağdaş Türk Dünyası Tarihi

  • Mitoloji

  • Ergen Ruh Sağlığı

  • Düşünce Tarihi

  • Osmanlı Arşiv Kaynakları

  • Seyyahlar ve Seyahatnameler.

Tarih öğretmenliği bölümünün seçmeli dersleri diğer bölümlere kıyasla biraz daha fazla olabilir. Yapılacak olan meslek öğretmenlik olduğu için öğretilen her bilginin öğrenciler için anlamı çok büyüktür. Sabırla ve zamanla inşa edilen bütün bilgileri öğrencilerine aşılayan her öğretmen yılın sonunda büyük bir gururla izler yaptıklarını. Bu yüzden tarihi sevmek için kitap okumak çok önemlidir. Tarih öğretmenliği bölümünü okurken üniversitede öğretmenler de birçok kitap önerisinde bulunacaklardır.

Tarih Öğretmenliği Bölümü Taban Puanları ve Sıralaması

Tarih Öğretmenliği bölümü sözel girişli bir bölümdür. TYT ve AYT sınavlarından öğrenci alımları yapıyor. Dört yıllık lisans eğitimi veren bu bölüm için öğrencilerin sözel puan türünden testler çözerek tercih yapmaları gerekir. Yüksek puan türüne sahip olan Tarih öğretmenliği bölümü Türkiye’de az üniversitede mevcuttur.

  • Marmara Üniversitesi (İstanbul)- Taban Puanı: 391,62171, Başarı Sırası: 20917

  • Gazi Üniversitesi (Ankara)- Taban Puanı: 386,91768, Başarı Sırası: 24935

  • Dokuz Eylül Üniversitesi (İzmir)- Taban Puanı: 378,53798, Başarı Sırası: 33713

  • Necmettin Erbakan Üniversitesi (Konya)- Taban Puanı: 365,40222, Başarı Sırası: 52317

  • Atatürk Üniversitesi (Erzurum)- Taban Puanı: 352,30816, Başarı Sırası: 77399

  • Dicle Üniversitesi (Diyarbakır)- Taban Puanı: 349,38528, Başarı Sırası: 84092

  • Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (Van)- Taban Puanı: 343,35642, Başarı Sırası: 99050

Tarih Öğretmeni Nedir?

Tarih öğretmeni, öğrencilerine Tarih dersi anlatan kişidir. Tarih, geçmişte yaşanmış olayları inceleyen bir bilim dalıdır. İnsan topluluklarının, devletlerin, medeniyetlerin ekonomik, siyasi ve kültürel yönlerini ve birbirleriyle olan ilişkilerini sebep sonuç ilişkisi içerisinde yer ve zaman göstererek inceleyen sosyal bilim çeşidine Tarih denir. Tarih, Arapça kökenli bir kelimedir. Manası "Bir nesnenin zamanını belirlemek’’ demektir. İngilizcede History kelimesi Tarih için kullanılır. History "Hatırlanmaya değer olanların hikâyesi’’ anlamındadır. Tarihi, bilim yapan en önemli özelliği Tarihin belgelere dayanarak incelenmesidir. Ayrıca tarihi bir olayın sebep ve sonuç ilişkisi, yer ve zamanı kesinlikle belirtilmelidir. Yoksa bunun bilimsel bir değeri olmaz. Tarih biliminde deney ve gözlem yapılamaz. Çünkü olayların tekrarlanması mümkün değil. 

Tarihi hadiseler araştırılırken dikkat edilmesi gereken en önemli prensip objektif olunmasıdır. Tarihte olan olayları tespit etme işi büyük oranda objektiftir. Çünkü bilgi ve belgelere dayalı olarak ispat edilmesi gerekir. İspat edilince o olaya dair bir şüphe kalmaz. Araştırmacılar Tarihi olayları araştırırken çeşitli resim, kitabe, heykel, kalıntı ve yazılı eserlerden faydalanır. Bu durum Tarihin, diğer bilim dallarından beslendiğini ve yararlandığını gösterir. Tarihin yararlandığı yardımcı bilim dalları ise şunlardır: Arkeoloji, Antropoloji (ırk Yapıları), İktisat, Filoloji(Dil Bilimi), Nümizmatik( eski paraları inceleyen bilim), Felsefe, Heraldik(mühür, unvan, bayrak inceler), Epigrafi (taş ve mermer kitabelerin yazılarını inceler), Kronoloji, Sosyoloji, Etnografya( toplumun örf, adet ve geleneklerini inceler), Paleografya(eski yazı bilimi), Coğrafya, Diplomasi, Toponomi (yer adları), Onomastik(isim bilimi), Psikoloji, Siyaset, Kimya (karbon 14 deneyiyle bulguların hangi döneme ait olduğunu araştırır.), Sigiliografya (mühür bilimi).

Türkiye çok köklü bir tarihe sahip. Büyük Selçuklu, Anadolu Selçuklu, Anadolu Beylikleri dönemi, Osmanlı İmparatorluğu ve Türkiye Cumhuriyeti. Ülkemizde Tarih dersi eğitimi Cumhuriyet’in ilk yıllarına dayanıyor. 1924 ve 1926 yılları arasında çeşitli Tarih dersi müfredatları okullarda okutulmuş. 1930 yılında ise Türk Tarih Tezinin uygulamaya konulmasıyla lise, ortaokul ve ilköğretimde yeni Tarih dersi müfredatı okutulmaya başlanmıştır. Günümüzde Tarih dersi, eğitim hayatında şu şekilde yer alır:

  • İlköğretim 1.2.3. sınıflar: Hayat Bilgisi

  • İlköğretim 4.5.6.7. sınıflar: Sosyal Bilgiler

  • İlköğretim 8. Sınıf: T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük

  • Lise 9.10.11. sınıflar: Tarih

  • Lise 12. Sınıf: T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük

Tarih öğretmeni, özel eğitim kurumları ve devlet okullarında Tarih dersi anlatan kişidir. Liselerde 9.10.11. sınıflarda Tarih; 12. Sınıfta ise İnkılap Tarihi derslerine girer. Liselerde seçmeli dersler kategorisi sosyal bilimler alanındaki Tarih ile bağlantılı dersleri de okutur. Milli Eğitim Bakanlığı Tarih öğretmeninin okutacağı dersleri şu şekilde açıklamıştır:

  • Tarih

  •  T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük

  • İslam Tarihi

  • Türk Eğitim Tarihi

  • Demokrasi Ve İnsan Hakları

  • Sosyal Bilgiler

  • Halk Kültürü

  • Çağdaş Türk Ve Dünya Tarihi

  • Sosyal Bilim Çalışmaları

  • Uluslararası İlişkiler

  • İnsan Hakları, Yurttaşlık ve Demokrasi

  • Türk Kültür ve Medeniyet Tarihi

  • İslam Kültür ve Medeniyeti

  • İslam Bilim Tarihi

  • Ortak Türk Tarihi

  • Osmanlı Türkçesi

Milli Eğitim Bakanlığı’nın Tarih dersiyle öğrencilere sağlamak istediği bazı kazanımlar şunlardır:

  • Dünya, Türk ve Türkiye tarihini tanımaları için gerekli kavram, olay, olgu, kişi bilgilerini öğrenmeleri

  • Tarihi iyi öğrenerek geleceğe ışık tutmaları

  • Türk kültürü ve Türk milletinin tarihini en iyi şekilde öğrenmeleri

  • Tarihi olayların yaşandığı zamanın ekonomik, siyasal, sosyal, kültürel ve dini yönlerini yansıttığını ve bu sebeple bir olayı değerlendirirken olayın olduğu zamanın şartlarını dikkate almanın gerekli olduğunu kavramaları

  • Tarihe özgü yeterlilik ve becerileri geliştirmeleri (analiz etme, yorumlama, kanıtları belirleme gibi)

Tarih Öğretmeni Ne İş Yapar?

Tarih öğretmeni her sınıfa haftada 2’şer saat zorunlu Tarih dersine girer. Ana dersi az gibi gözükse de yukarıda belirttiğimiz seçmeli dersler kategorisiyle haftalık çalışma programı oldukça yoğunlaşır.
Tarih öğretmeninin görevleri şunlardır:

  • Milli Eğitim Bakanlığı müfredatına göre dersi işlemek

  • Tarih dersinin ana kavramlarını uygulamalarla öğretmek(kavram haritaları, kavram ağları, sözlük hazırlatma )

  • Öğrencilere ödevler vererek öğrendiklerinin kalıcı hale gelmesini sağlamak.

  • Tarih öğretiminde mekâna dayalı öğrenme etkinliklerine de yer vermeli. Öğrencilere tarihi mekanları, müzeleri ve sanal müzeleri ziyaret ettirmek.

  • Tarih dersi sözel bir ders olduğu için sadece kitaptan düz bir anlatım yapmamak. Aktif öğrenme tekniklerini kullanmak. Sunum, etkinlik, proje, görsel ve işitsel öğretim materyalleriyle eğitimi zenginleştirmek.

  •  Mesleki gelişimini çağın şartlarına uygun biçimde sürdürmek

  • Öğrencilerin bilgi seviyelerini yaptığı sınavlarla ölçmek

  • Tarih dersini diğer derslerle ve çevreyle ilişkilendirerek öğrencilerin derse aktif katılmalarını sağlamak

  • Tarih konularını belirli gün ve haftalardaki ulusal bayram, tören ve kutlamaların anlam ve önemiyle ilişkilendirmek. Öğrencilere bu törenlerin önemini kavratmak.

Tarih Öğretmeni Maaşları Nedir?

Tarih öğretmeni, devlet okulunda çalışıyorsa maaşı, derecesi ve kıdem yılına göre değişiklik gösterir. Devlet okulunda yeni çalışmaya başlayan bir Tarih öğretmeni 6.529 TL maaş alır(2022 yılı itibariyle). Aşağıda belirttiğimiz tabloda bekâr öğretmen üzerinden maaş hesabı yapılmıştır. Hesaplamalarda BES, sendika, İLKSAN kesintisi yoktur.

Kıdem YılıDerece/Kademe Aylık Net Maaş
9/326.542 TL
7/356.645 TL
6/276.699 TL
5/2106.749 TL
4/1126.818 TL
3/1157.153 TL
3/3177.174 TL
2/3207.322 TL
1/4247.505 TL

Özel eğitim kurumlarında çalışan bir Tarih öğretmeninin maaşı 6000-8000 TL arası değişir. Tarih öğretmeninin özel eğitim kurumlarında iş bulması veya birebir özel ders verme imkânı Türkçe ve diğer sayısal derslere göre daha düşüktür. Tarih dersinde özel ders fiyatları 150-300 TL arası değişiyor.

Tarih Öğretmeni Nasıl Olunur?

Tarih öğretmeni olabilmek için aşağıdaki 2 fakülteden birini bitirmek gereklidir:

Devlet okullarında atama önceliği Tarih Öğretmenliği bölümüne aittir. Fen- Edebiyat Fakültesi Tarih bölümünü bitiren kişiler öğretmenlik yapmak istiyorsa formasyon almalı. Ya da Öğretmenlik Meslek Bilgisi Tezsiz Yüksek Lisans Programını bitirmeleri gerekir. Tarih öğretmenliği, üniversite sınavında sözel alandan tercih yaparak girilebilen bir bölümdür. Tarih öğretmeni olarak devlet okulunda çalışmak istiyorsanız KPSS’ ye iyi çalışmanız gerekecek. Çünkü 2020 yılı atama puan ortalamaları 80-81 civarında. Ayrıca 2020 yılında sadece 398 kişi atanmış.

tarih öğretmeni tarih öğretmeni nedir tarih öğretmeni ne iş yapar tarih öğretmeni nasıl olunur tarih öğretmeni maaşları tarih öğretmenliği sözel bölüm
Fatma Aykut
Fatma Aykut
Blog Yazarı

Süleyman Demirel Üniversitesi Radyo Televizyon bölümü mezunu olan Fatma Aykut, 7.5 yıl yerel bir televizyonda Yayın Operatörlüğü ve Muhabirlik yaptı. Şu an Atatürk Üniversitesi Reklamcılık bölümünü okuyor ve İstanbul İşletme Enstitüsü’nde içerik editörlüğü yapıyor.    

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.