Published on: 06 Ocak 2019 Konuk Yazar 0 Yorum
Okuma Sayısı : 250

Yoğun iş temposu zorlu çalışma şartları derken hepimiz zaman zaman kendimizi aşırı stres altında hissederiz. Stresin yol açtığı rahatsızlıklardan biri de son zamanlarda adını sıkça duyduğumuz tükenmişlik sendromu. Tanımı 1970li yıllarda yapılan tükenmişlik sendromu hakkında bilim insanları hatırı sayılır derecede araştırma yapmıştır. En yaygın kabul edilen tanımı şu şekildedir; "işi insanlarla iletişim olan kişilerin yaşadığı duygusal yönden tükenme, duyarsızlaşma ve kişisel başarının zayıf olduğunu hissetme".

Tükenmişlik sendromu bir anda ortaya çıkan bir durum değildir. Zamanla yavaş yavaş kendini göstermeye başlar.Üç evreden oluşmaktadır.İlk olarak sendrom kişinin duygusal yönden tükenmesiyle başlamaktadır. İkinci evre çevresindeki insanlardan uzaklaşma ve duyarsızlaşmayla devam eder. Üçüncü son aşamada ise kişi işini yapma konusunda kendisini yetersiz görmeye başlar.

Bekar Bireyler Tükenmişlik Sendorumuna Daha Yatkın!

tükenmişlik sendromu, tükenmişlik, tükenmek, sendrom

Kimler daha çok bu sendroma yakalanmaktadır diye bakıldığında ev hanımlarından doktoralara kadar hemen herkesin bu durumu yaşayabileceği ortaya çıkmıştır.

Tükenmişliğin oluşmasında hem bireysel faktörler hem de çalışılan işle ilgili faktörler rol oynamaktadır. Cinsiyet baz alınarak yapılan araştırmalar sonucu çok farklı ve tutarsız sonuçlara ulaşılmıştır. Bazı araştırmalar kadınların daha fazla bu sendroma yakalandığını ortaya koyarken bazı araştırmalar ise erkeklerin daha fazla  yakalandığını ortaya koymuştur. Bekarların evlilere, çocuk sahibi olmayanların çocuk sahibi olanlara göre daha fazla tükenmişlik yaşadığı saptanmıştır. Evli ve çocuk sahibi olmak daha samimi ilişkiler ve dost çevresi oluşturacağından kişinin hayata daha olumlu bakmasını sağlamaktadır. Bu durumda da tükenmişlik duygusuyla daha kolay başa çıkılmaktadır.

Daha pek çok etmen ele alınarak onlarca araştırma yapılmıştır. Genel olarak insanlarla yüz yüze iletişimde olan meslek gruplarının risk altında olduğu ortaya çıkmıştır.

Tükenmişlik Sendromunun Belirtileri Nelerdir?

Belirtileri fiziksel, psikolojik ve davranışsal olmak üzere üç farklı boyutta incelenebilir. Fiziksel belirtileri daha hafif seyretmektedir. Yorgunluk, uykusuzluk, bitkinlik bu belirtiler arasında yer alır. Tedavi edilmediği takdirde yerini geçmeyen soğuk algınlığına bırakabilir. Aynı zamanda baş ağrısı, bağırsak hastalıkları, kalp çarpıntısı ve cilt hastalıkları da görülmektedir. Psikolojik belirtileri ise öz güvende azalma, sinirlilik, iş ile ilgili ümitsizlik, işe gitmek istememe, suçluluk hissidir. Davranışsal belirtileri, çabuk öfkelenme, başarısızlık hissi, yalnız kalmayı isteme, düşük iş performansı olarak sayılabilir.

tükenmişlik sendromu, tükenmişlik, tükenmek, sendrom

Çoğu zaman depresyonla tükenmişlik sendromu birbirine karıştırılmaktadır. İkiside benzer belirtiler ortaya koymaktadır. Ancak depresyon kişinin iş, aile ve sosyal hayat gibi bütün yaşamını etkilerken, tükenmişlik sendromu daha çok iş ile ilgili alanları kapsamaktadır.

Tükenmişlik Sendromu ile Nasıl Başa Çıkabiliriz?

Bunun için hem iş yerinde hem de bireysel anlamda çeşitli önlemler alınabilir.

  • Çalışanın iş yükünün hafifletilmesi,
  • Çalışma saatlerinin kısaltılması,
  • Gerektiğinde yetki devrinin yapılması,
  • İş yerinde sosyal etkinliklere yer verilmesi,
  • Çlışanlar için eğitim programları düzenlenmesi,
  • Çlışanların görev yerlerinin değiştirilmesi,
  • İş yerinde çalışanlara yönelik danışmanlık hizmeti verilmesi
  • Çalışanlara performansları doğrultusunda adil olacak şekilde ödül verilmesi,
  • Kariyer yollarının açılması işveren tarafından yapılabilecek önlemlerden bazılarıdır.

Tükenmişlik sendromunun çalışan performansını olumsuz anlamda etkilediği düşünüldüğünde şirketlerin bu önlemleri alması kaçınılmaz gözükmektedir.

Bireysel olarak;

tükenmişlik sendromu, tükenmişlik, tükenmek, sendrom

  • Stresle başa çıkma yöntemlerini öğrenmek,
  • Nefes ve gevşeme egzersizleri yapmak, 
  • Tatile çıkmak,
  • Zamanımızı daha verimli kullanmak,
  • Sınırlarımızı, yapabileceklerimizi bilmek,
  • Hobi edinmek,
  • Monotonluktan uzak durmaya çalışmak,
  • İşimiz ile ilgili gerçekçi ve ulaşılabilir hedefler koymak,
  • Tükenmişlikle ilgili bilgi sahibi olmak gibi önlemler alınabilir.

Daha sağlıklı ve huzurlu bir hayat için kendimizi mutlu edecek işlere yönelmek bu önlemlerin başında olsa gerek. Doğada daha fazla vakit geçirmek, uzun yürüşler yapmak, sevdiklerinize zaman ayırmak ve sevdiğiniz aktivitelerde bulunmak da size kendinizi daha iyi hissttirecektir.

Tüm bunlara rağmen tükenmişlik duygusunu üzerinizden atamadıysanız en yakın zamanda bir uzmandan yardım almanızda fayda olacaktır.

Yazar: Merve Esen Şahan

  • Tükenmişlik ,
  • tükenmişlik sendromu ,
  • tükenmişlik sendromu nedir ,
  • tükenmişlik sendromunun belirtileri ,
  • sendrom
Yazar
    Blog Yazarı
Özgeçmiş

İstanbul İşletme Enstitüsünde yazılarının yayınlanmasını isteyen konuk yazarlarımız için oluşturulan bilgi kartıdır. Birçok alanda ve disiplindeki yazıları bu hesap üzerinde bulabilirsiniz.

Devamı