AnasayfaBlogZam Nasıl İstenir ? Zam İsteme Yöntemleri Nelerdir?
Zam İstemek

Zam Nasıl İstenir ? Zam İsteme Yöntemleri Nelerdir?

16 Mart 2018
Zam Nasıl İstenir ? Zam İsteme Yöntemleri Nelerdir?

En yakın olduğunuz insanlarla bile parasal konular hakkında konuşmak rahatsız edici bir hal alabilir. Günümüzde birçok insan için yöneticisinden zam isteme korkunç bir şey olabilir. Zam nasıl istenir sorusuna hiçbir kelime cevap veremeyecek durumdayken patrondan zam isteme için çabalamak stresli bir süreç olacaktır.

Bunun için zam isteme yöntemleri konusunda uzman olmanız gerekmez. İşin anahtarı kendinin farkında olmaktır. Eğer iş yerinizde otururken değerinizin altında ücret aldığınızı düşünüyorsanız genel olarak belirtilmesi gereken daha baskıcı bir iş problemi mevcuttur. Değerinizde ücret almak önemlidir. Ama aynı zamanda değerinizin altında ücret aldığınız hissi geldiğinde bunu profesyonel gelişiminizin ve bir çalışan olarak mutluluğunuzu ölçmek için şans olarak görmeniz de aynı derecede önemlidir. Maaş hakkındaki herhangi bir konuşmaya bu şekilde bir açıklık ve görüş getirmek daha açık bir tartılma ve daha uyumlu bir çalışma ilişkisini teşvik edecektir. Çünkü iş yerine uygun bir şekilde bağlı olma ve zorlanma hissi sizi paranın tatmin edemeyeceği şekilde tatmin edebilir.

Zam isteme yöntemleri nelerdir?

Patrondan nasıl zam istenir konusuna kafa yoran ve maaş hakkında konuşmayı düşünen ama konudan dolayı bunalan herhangi birine aşağıdaki beş adımı uygulamalarını tavsiye ederim.

Kendinize sorun, "neden değerimin altında maaş alıyorum?"

Birçok insan kendisinin maaşının az olduğunu düşünür ve oradan ayrılır. Çoğu zamanda bu his para ile tatmin edilemeyecek daha büyük bir iş tatminsizliğinin belirtisidir. Sizi iş dinamiğiniz hakkında gerçekten düşünmeye davet eder.  Takımınızın aldığı çalışan takdirinden doğru payı alıyor musunuz? İşinizle alakanız yok mu ve motive değil misiniz? Benim deneyimlerime göre ne zaman birisi zam istese, o kişi bir iş mülakatıyla avutulur ve daha fazla para ile tavlanır. Zam nasıl istenir sorusunu düşünmektense yöneticinize maaşınızın neden az olduğunu düşündüğünüzü açık bir şekilde konuşmak sizin iş üzerindeki mutluluğunuzu arttıracaktır.

Araştırmanızı yapın

Siz işverenden zam nasıl istenir diye düşünürken yöneticilerinizin ve İK departmanının sizin iş performansınız hakkında araştırmalarını yaptıklarını bilmelisiniz ve sizin rolünüzün piyasa değerini bildiklerini göz önünde bulundurmalısınız. İnternette zam dilekçesi örneği ya da zam isteme yazısı aramaktansa başka şirketlerde sizinle benzer rollere sahip insanların nasıl maaş aldığına dair bir araştırma yapın. Performans değerlendirmelerinize tekrar bakın, geri bildiriminizi gözden geçirin ve nasıl gelişim gösterdiğinizi görün. Şirketin nerede olduğunu düşünün. Normalin altında maaş alıyorsanız; bunun sebebi şirketin piyasa seviyesindeki sayıyı karşılayamayacak olması mı? İşinizi sevdiğinizden ve hayat tarzınız yerli yerinde olduğundan dolayı az bir maaşa boyun eğmeye hazırlıklı mısınız? İşiniz, performansınız, şirketinizin nerede olduğu hakkında öz-farkındalık gözlemi yapmak, yöneticinize sizin maaş hakkında veriye dayalı ve gerçek bir konuşma yapmaya hazır olduğunuzu ve konu hakkında ciddi olduğunuzu gösterecektir.

Maaşın her zaman hassas bir konu olacağını kabul edin

İşverenden zam isteme süreci için yöneticinizle masaya oturduğunuzda tamamen rahat olmayacağınız/olamayacağınız fikrine hazır olmalısınız. İşverenden zam istediğinizde kaçınılmaz bir şekilde gerilim olacaktır. Ve bu normaldir. Bu sadece konunun getirisidir. Bununla birlikte toplantıyı daha az garipleştirmenize yardımcı olacak şeyler de vardır.

Maaşa zam konusuna nasıl giriş yapabilirim?

Konuya ‘’hey, benim maaşım az’’ diyerek başlamayın. Yöneticinizi gafil avlarsınız. Performansınız hakkında konuşarak başlayın, çok çalıştığınızı ve anahtar alanlarda sıçrayışlar elde ettiğinizi hissettiğinizi söyleyin. Şirkete ve takıma olan bağlılığınızı vurgulamak önemlidir. Daha sonra sorunuzu sorun. Yöneticinize pazardaki değerinizi araştırdığınızı belli edin. Bütün toplantıyı daha fazla maaş istediğiniz içeriğiyle terk etmeyin.

Sorulara hazırlıklı olun

Açık iletişim ve transparanlık amacı ile tartışmaya girin, ani bir zam isteme konuşmasıyla değil. Söylediğim gibi ne zaman birisi gelse ve zam isteme konuşması yapsa bu nadir olarak zam ile alakalıdır. Bu yüzden her zaman onlara nedenini sorarım. Onlara takımda neden değerli hissetmediklerine dair sorular sorarım. Diğer pozisyonlar için mülakata girip girmediklerini sorarım. İş tatmininiz ve çalışan mutluluğunuz için isyan bayrağı çekmeye hazırlıklı olmalısınız. Bunlar hakkında açık bir şekilde konuşabilmek süreci çok daha kolay bir hale getirecektir ve gerginliği azaltacaktır.

Bilin ki geri çevrilseniz bile konuşmanın kendisi, sizin ve yöneticileriniz arasında daha iyi bir iletişim başlatacaktır.

Eğer cevap hayır ise yöneticinize şirketin maaş felsefesini ve zam hak etmek için neler yapmanız gerektiğini bilmekten mutluluk duyacağınızı belirtin. Maaşa arkası gelecek olan açık bir konuşma gibi davranın. Eğer yöneticinizle açık bir konuşma gerçekleştirebileceğinizi düşünmüyorsanız bu değerin altında maaş almaktansa daha çok bir iş tatminsizliği ile bağdaştırılabilir.

Sonuç negatif olsa bile bu sizin zam isteme konusundaki beceriksizliğinizle ilgili olmayabilir. Bir zam isteğinden cevap hayır olsa bile birçok pozitif sonuç elde edilebilir. Belki de evde sizin üzerinizde finansal bir baskı yaratan bir durum var, bunu yöneticinizle maaşınızı nasıl arttırabileceğinize dair bir yol haritası üzerinde çalışarak halledebilirsiniz veya gereksiz bir şekilde saatlerce çalışıyorsunuz; buna arka çıkabilecek bir plan ile gelin. Durum ne olursa olsun tartışmanın kendisi her zaman iyi bir şey olan daha açık ve dürüst bir iletişime yer verecektir.

Kriz dönemlerinde zam almak zordur. Zam almak böyle dönemlerde herkes için imkansızdır denilebilir. Ama şimdi işler değişmeye başladı. Eğer şimdi zam almak istiyorsanız gerçekten alabilmeniz için şans var. Peki zam almak için yapmanız gerekenler nelerdir? Bu konuda bilginiz var mı? Eğer zam almak istiyorsanız bir programınız olmalı. Yapmanız gerekenleri bilmeniz gerekir. Yanlış bir davranış zam almak için yapacağınız en kötü şey olabilir. Bu sebeple aşağıdaki maddeleri incelemek işinize yarayabilir.

Zam almak için yapmanız gerekenler

1 - Zam almayı hak ediyor musunuz?

Aynı işi yaptığınızdan dolayı daha fazla maaş bekliyorsanız, bunu hak ettiğinizden emin olun. İşvereninize getirdiğiniz değeri düşünün ve neden bir maaş artışı hak ettiğinizi düşünün. Bir maaş artışını haketmek için son zamdan beri ne yaptınız?

2 - Araştırmanızı yapın.

Pazardaki değerinizin kıymetini bilin ve yarın başka bir işe girseydiniz ne isterdiniz onu düşünün. Bunu iş ilanlarına bakarak ve online bir araştırma yaparak öğrenebilirsiniz. Bu şekilde işvereninizin önüne koyabileceğiniz daha iyi bir iddianız olur.

3 - Zaman her şeydir.

Dakik olmaya özen gösterin. Yani yanlış zamanda yanlış yerde olmayın. Patronunuz büyük bir şeyin ortasında olduğunda veya ofiste bir problem çıktığı zamanda zam almak için çaba harcamayın. Çünkü bu bir hüsran olabilir. Ayrıca zam isteğinizi bir performans değerlendirmesi veya şirketin ödeme zamanında denk getirmesini sağlarsanız, bu çok daha iyi olacaktır.

4 - Güçlü, iyi sunulmuş bir iş vakası oluşturun.

İşi nasıl geliştirdiniz veya büyük bir takımı nasıl desteklediniz? Farklı takımlarla nasıl iyi çalıştığınızı gösterin ve kilit rolde bulunan insanlarla olan ilişkilerinizin altını çizin. Bu konuda olabildiğiniz kadar spesifik olun.

5 - Duygu yoğunluğuna kapılmak yok.

İş arkadaşlarınıza göre adaletsiz bir şekilde muamele gösterildiğini bile düşünseniz, ne kadar yoğun hissederseniz hissedin bu duyguları konunun dışında tutun. Unutmayın! Bu bir iş toplantısıdır.

6 - Tehdit etmeyin.

Eğer istediğinizi alamazsanız işten ayrılmakla tehdit etmeyin. Bu patronunuzun şirkete olan bağlılığınızı sorgulamasına sebep olur.

7 - Pazarlığa hazır olun

Pazarlığa hazır olun. Gerekirse süresi konusunda ve ne kadar kendinizden ödün vermeye istekli olduğunuzu ve neden daha yüksek bir maaşı hak ettiğiniz hakkında açık olun.

8 - Zamana bırakın

Herhangi bir teklifi hemen kabul etmek zorunda değilsiniz. Bunu düşünmek için zaman ayırın ve mutlu olduğunuzdan emin olun.

9 - Mail ile takipte kalın

Zam toplantısı bir kere yapıldıktan sonra açık, öz ve doğru bir mail ile tartışılan ana noktaları özetleyerek takipte kalın. Bu şekilde yazılı bir belgeniz olur ve yanlış anlamalara veya karışıklıklara yer kalmaz.

10 - Sorumluluk almaya hazırlıklı olun.

Son olarak eğer daha fazla para daha çok sorumluluk anlamına geliyorsa onları almaktan mutluluk duyacağınıza ve onlar için kapasiteniz olduğundan emin olun. Eğer ekstra bir eğitime ihtiyacınız olduğunu düşünüyorsanız, isteyin.

Zam Almak İçin Yapmanız Gerekenler

Birçok kişi istediği veya hayal ettiği ücretin altında maaş aldığını düşünür. Bu şekilde yapılan işlerden de performans alınamadığı görülür. Zam almak hepimizin hayali arasında olsa da bunu sadece belirli kriterleri yerine getiren çalışanlar sağlayabilir. Peki nedir bu kriterler, neler yapılabilir veya neler yapılmamalıdır?

Zam Alma Kriterleri

Öncelikle bu kriter süreci bir programa sadık kalınarak ince ince işlenmesi gereken bir süreç yönetimi gerektirir. Aldığınız ücretin sizin için yeterli olmadığını düşünmeye başladığınızda, bu konuyu iş verene dile getirmek isteyebilirsiniz. Zam almak için çalıştığınız iş yerinde hangi görevleri üstleniyorsunuz ve elinizden gelenin en iyisini yapıyor musunuz? gibi soruları cevaplamanız gerekebilir.

Zam almak için yapmanız gerekenler arasında üzerinde çalıştığınız projeleri veya size atanmış görevleri zamanında yerine getirme eylemi öncelik taşır. Verilmiş görevleri mutlaka zamanından önce bitirip üzerinde hatanız olup olmadığını kontrol edecek şekilde planlama yapmalısınız. Ekstradan projeye kendi düşüncelerinizi de katmanız gerek. Böyle bir davranış iş verene işinizi sahiplendiğini düşünmesi adına olumlu bir hamle olabilir.

Çalıştığınız konu üzerinde kendinizi geliştirip güncellemeleri takip etmek de size artı puan sağlar.  Bu günümüzde sadece belirli meslekler için değil tüm sektörler için geçerlidir. Ve bu kriterleri takip eden bir çalışan zam almak için patronunun önüne gittiğinde bir adım öndedir. Kendinizi doğru ifade edebiliyor olmanız gerek. Zam talebinizi neden yaptığınızı da doğru bir şekilde duygularınızı ve özel hayatınızı konuya dahil etmeden karşı tarafa açıklamak gerekiyor. Unutmayın patronunuz sizin özel hayatınız ile alakalı bir zam verme gibi bir düşüncesi olamaz. 

Zam İsteme Sırasında Yapılan Yanlışlar

Gelelim yapılmaması gerekenlere. Zam almak için zamanlama hayati bir önem arz etmektedir. Patronunuzdan zam istemeden önce birçok kritere dikkat edilmesi gerekiyor. Bu durumlar;

Herhangi bir iş krizinin olduğu zamanlar 

Şahsi olarak sinirli olduğu bir an 

Çok önemli bir projenin sunumu veya toplantısının olduğu bir an 

Bu zamanlar çok tehlikelidir. Ve zam istemenizin son derece yanlış olacağı anlardır. Bunların yanında zamanlama doğru olabilir ama kendiniz adına uzun süredir zam alamadığınızı söyleyerek konuya girdiğiniz konuşmalarda size olumsuz geri dönüş ihtimali yüksek olan girişimlerinizden bir tanesi olacaktır.

Uygun Dil Kullanmak

Uzun zamandır birden fazla görevi üstlenmiş olabilirsiniz veya birden fazla çalışanın yürütmesi gereken işi yürütüyor olabilirsiniz. Ama bunun konusunun açılışı da yanlış anlaşılmalara sebep vermeden geliştirilmelidir. "Ben 3 kişinin işini yapıyorum zaten çok yoruluyorum, bu yüzden bana zam yapın" şeklinde bir zam isteme olmamalı.Yaptığınız işlerin ve başarılarınızın ortada olduğunu ve birden fazla görevi yürütmenin verdiği yoğunluktan dolayı zam almak istediğinizi daha uygun bir dille yöneticinize zamanlamanın ve konuşmanın provasını yaparak başlayabilirsiniz.

Fazla Ücret Fazla İş

Patrondan zam almak için hayatınızdaki önceliklerinizin de yeniden düzenlenmesi gerekebilir. Bir işveren çalışanına zam vermek için biraz daha iş yükü vermek isteyebilir. Sonuçta kimse aynı iş gücü için biraz daha fazla ücret ödemek istemez. Hele ki günümüz de iş gücü ve üretim zamanından bu kadar tasarrufa gidilmeye çalışıldığı bir dönemde. Kendinizi bu konuşmayı yaparken işverenin de yerine koymak bu yüzden önemli noktalardan birisidir.

Son olarak kendi yaptığınız iş için verilmesi gerekenden çok yüksek bir ücret talep etmekte yanlış bir davranış olacağından iyi bir pazar araştırması gerektiğini söylemek gerekiyor. Herhangi bir çalışan ile kendinizi patronunuz karşısında  x kişi duyduğuma göre benden daha fazla maaş alıyormuş gibi bir kıyaslamaya asla girmemelisiniz. Eğer zam alamazsanız işi bırakacağınız gibi bir intiba da bırakmamalısınız.

Bu patronunuzun gözünde sizin sadece maaş için orada olduğunuz ve daha iyi bir maaş bulduğunuzda orada bulunmayacağınız intibası yaratır. Ve bu durum sizin için istenmeyecek şekilde sonuçlanacak bir konuşmaya doğru sürüklenmenize sebep olabilir. Tüm bu kriterler uygulandığında mutlaka patronunuz size anlayış gösterecek ve hak ettiğiniz değeri verecektir.

işyerinden zam nasıl istenir patrondan zam nasıl istenir işverenden zam nasıl istenir zam isteme dilekçesi zam isteme teknikleri zam isteme yazısı zam isteme yolları zam isteme yöntemleri
Konuk Yazar
Konuk Yazar
Blog Yazarı

İstanbul İşletme Enstitüsünde yazılarının yayınlanmasını isteyen konuk yazarlarımız için oluşturulan bilgi kartıdır. Birçok alanda ve disiplindeki yazıları bu hesap üzerinde bulabilirsiniz.

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.
Yeni Yılda Zam İsteme Dilekçesi
Zam İstemek

Yeni Yılda Zam İsteme Dilekçesi

30 Aralık 2015
Mülakatta Maaş Sorusu Nasıl Cevaplanır?
Mülakat Soruları

Mülakatta Maaş Sorusu Nasıl Cevaplanır?

09 Aralık 2015