AnasayfaBlogGeçmişten Günümüze Tiyatro
Ne Demek?

Geçmişten Günümüze Tiyatro

12 Ocak 2021
Bu fotoğrafta ahşap zeminli ve kırmızı perdeli bir sahne görülüyor. Zemin orta tonlu bir ahşap renginde ve birkaç küçük eşya ile kaplı. Perdeler koyu, canlı bir kırmızıdır ve iki kat halinde asılıdır. Üst katman alt katmandan biraz daha açık renktedir. Perdeler ortada toplanmış ve yere kadar sarkıyor. Ahşap zeminde parlayan bir ışık ve sahnenin sol tarafından yükselen az miktarda duman vardır. Perdeler hafifçe geriye çekilerek alttaki ahşap zeminin görünmesini sağlıyor. Fotoğrafın kompozisyonu dengeli ve perdeler ile zeminin renkleri güzel bir kontrast oluşturuyor. Fotoğraf sahnenin yakın çekimidir ve izleyiciye güzel ortamın ayrıntılarına samimi bir bakış sağlar.
Tiyatro AlanıÖzelliklerÖrneklendirme
Antik Yunan Tiyatrosuİlk tiyatro gösterilerinin yapıldığı yer, dini ritüellere dayalı tragedyalarla ortaya çıktı.Atina'da yapılan ilk tiyatro gösterisi
Anadolu Türk TiyatrosuBelirli bir türün dönüşümünden doğmamış, taklide dayalı güldürü amacı güden seyirlik oyunlar.Köylülerin düzenlediği basit gösteriler
Geleneksel Türk TiyatrosuÖzgün bir tiyatro geleneğine sahip, Köylü ve Halk Tiyatrosu Geleneği'ni kapsar.Kukla, Karagöz ve Orta Oyunu
Batı Etkisinde Gelişen Türk TiyatrosuDramatik öğeleri ve Batı etkisiyle şekillenen, öncelikle aydınlar tarafından izlenen tiyatro.Tanzimat'tan sonra kurulan Osmanlı Tiyatrosu
Kadın Azınlıkların Sahneye Çıkışıİslamiyet'in kurallarından dolayı uzun süre kadınların sahneye çıkamaması, sonra sahneye çıkan kadın azınlıklar.Tanzimat sonrası kadın azınlıkların sahneye çıkışı
İstanbul'daki Tiyatro SahneleriGünümüzde hala meraklıları için vazgeçilmez bir eğlence ortamı sunan tiyatro sahneleriAli Paşa Han, Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi, Üsküdar Tekel Sahnesi, Ses Tiyatrosu, Fatih Reşat Nuri Sahnesi
Gelişim EvresiTürk tiyatrosunun gelişim evresi genellikle Geleneksel Türk Tiyatrosu ve Batı Etkisinde Gelişen Türk Tiyatrosu olarak iki temel başlık altında toplanır.
PopülerliğiEskiden çok daha popüler olan tiyatro, günümüzde hala meraklılarının vazgeçilmezi olmuştur.
Hatırlanması GerekenlerTiyatronun kökeni, gelişimi ve türleri, konum açısından önemli bilgileri içerir, seyircilerin bu bilgilere sahip olması ve takdir etmesi gerekir.
İslam ve BatılılaşmaTürk tiyatrosunun dramatik yönünün gelişmesinde etkili olan faktörler arasında yer alır.

Tiyatro, belirli bir eseri oluş yoluyla gösteren, konuşma ve eyleme dayanan bir sahne sanatıdır. Kelime kökeni, “theatron” sözcüğüne dayanır. “Görme yeri” anlamına olan bu kelime Yunancadır. Nitekim, ilk tiyatro gösterisi Atina’da yapılmıştır. 

Tiyatronun oluşumuna kaynaklık eden şey ise dini bir ritüel olan tragedyalardır. Tragedyalar, 18. yüzyıla doğru zaman içerisinde kişilerin ve diyalogların eklenmesi ile sanat gösterisi hâlini almaya başlamıştır. Bu sanatsal gösteriler dramatik ve seyirlik açıdan zengindir.

Anadolu Türklerinin oluşturduğu tiyatro ise Antik Yunan tiyatrosu gibi belirli bir türün dönüşümünden doğmamıştır. Çıkış noktası kesin olarak bilinmese de Anadolu’da insanların belirli bir mekânda eğlenmek, izleyenleri güldürmek için basit gösteriler düzenledikleri bilinir. Bu gösteriler, genelde taklide dayalı güldürü amacı güden seyirlik oyunlardır. Ancak bu oyunlarda dramatik yön gelişmemiştir. Bu türün zamanla dramatik yönünün gelişmesinde etkili olan faktörler ise yer, soy, imparatorluk, İslam ve Batılılaşmadır. 

Bunun yanı sıra dramatik özellikleri gelişmiş Batı etkisindeki tiyatro da zamanla kültürümüze girmiştir. Bu sebeple Türk tiyatrosunun gelişim evresini iki temel başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar: Geleneksel Türk Tiyatrosu ve Batı Etkisinde Gelişen Türk Tiyatrosu’dur.

Geleneksel Türk Tiyatrosu 

Türk halkı, yüzyıllar boyunca özgün bir tiyatro geleneğine sahip olmuştur. Günümüze kadar ulaşan tiyatro türlerini çevre bakımından ikiye ayırmak mümkündür. Bunlardan birincisi, Türk halkının büyük çoğunluğunu oluşturan, geleneklerine, kültürlerine, inançlarına sıkı sıkıya bağlı olan köy insanlarının oluşturduğu “Köylü Tiyatrosu Geleneği” dir. 

Bu gelenek zamanla biçim ve öz bakımından değişime uğramış olsa da günümüze kadar yaşamıştır. Bir diğeri ise başkentte oluşmuş bir tür olan “Halk Tiyatrosu Geleneği” dir. En önemli türleri Kukla, Karagöz ve Orta Oyunudur. 

Batı Etkisinde Gelişen Türk Tiyatrosu

Tanzimat’a kadar olan süreçte dramatik türü Karagöz ve onun canlı hâli olan Orta Oyunu ile tanıyan Türk seyircisi, Tanzimat’tan sonra bu türün Avrupaî şekillerini de tanımaya başlar. Tanzimat öncesi ve sonrası Türk halkının tiyatro konusunda gösterdiği geniş ilgi, bu türün çok hızlı bir gelişme göstermesinde etkili olmuştur.

Tanzimat’ın daha ilk yıllarında İstanbul’da tiyatro binaları yapılmaya başlanmış ve önceleri rakipsiz olan yabancı tiyatro toplulukları zamanla yerini yerli topluluklara bırakmıştır. Ancak bu türün tam anlamıyla düzenli bir hâl alması otuz yıl sürmüştür. Çünkü tiyatronun o zamanki seyircisi genellikle sınırlı sayıda olan aydınlardır ve tiyatro lüks bir eğlencedir. Ayrıca İslamiyet’in kurallarından dolayı kadınların sahneye çıkmasının uygun olmaması da uzun süre sadece kadın azınlıkların sahneye çıkmasına sebep olmuştur.

Bütün bunlara rağmen otuz yıl içinde sahne hayatının gösterdiği gelişme oldukça büyüktür. Önce yabancı girişimcilerin kurdukları İtalyan ve Fransız tiyatroları ile yerlilerin kurmuş olduğu Hasköy, Şark Hacı Naum ve Ortaköy tiyatrolarından sonra yarı resmi himâye gören ilk Türk tiyatrosu 1867’de kurulan “Osmanlı Tiyatrosu” dur.

İstanbul’da Gidebileceğiniz En İyi Tiyatro Sahneleri

Günümüzde tiyatro, eskiye oranla popülerliğini kaybetse de hâlâ meraklıları için vazgeçilmez bir eğlence aracıdır. Seyirciyle oyuncuların aynı havayı solumasını sağlayan tiyatro ortamı her zaman çok daha gerçekçi ve samimidir. Hafta sonlarınızı AVM, kafe gibi sıradan mekânlarda geçirmek yerine tiyatroya gitmek size benzersiz bir deneyim yaşatacaktır. İşte İstanbul’da gidebileceğiniz en muhteşem atmosferlere sahip 5 tiyatro sahnesi: 

  • Ali Paşa Han (Eminönü) 

  • Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi (Şişli)

  • Üsküdar Tekel Sahnesi (Üsküdar) 

  • Ses Tiyatrosu (Beyoğlu) 

  • Fatih Reşat Nuri Sahnesi (Fatih)

Yazar: Seda Uçar

Antik Yunan Tiyatrosu, İlk tiyatro gösterilerinin yapıldığı yer, dini ritüellere dayalı tragedyalarla ortaya çıktı, Atina'da yapılan ilk tiyatro gösterisi, Anadolu Türk Tiyatrosu, Belirli bir türün dönüşümünden doğmamış, taklide dayalı güldürü amacı güden seyirlik oyunlar, Köylülerin düzenlediği basit gösteriler, Geleneksel Türk Tiyatrosu, Özgün bir tiyatro geleneğine sahip, Köylü ve Halk Tiyatrosu Geleneği'ni kapsar, Kukla, Karagöz ve Orta Oyunu, Batı Etkisinde Gelişen Türk Tiyatrosu, Dramatik öğeleri ve Batı etkisiyle şekillenen, öncelikle aydınlar tarafından izlenen tiyatro, Tanzimat'tan sonra kurulan Osmanlı Tiyatrosu, Kadın Azınlıkların Sahneye Çıkışı, İslamiyet'in kurallarından dolayı uzun süre kadınların sahneye çıkamaması, sonra sahneye çıkan kadın azınlıklar, Tanzimat sonrası kadın azınlıkların sahneye çıkışı, İstanbul'daki Tiyatro Sahneleri, Günümüzde hala meraklıları için vazgeçilmez bir eğlence ortamı sunan tiyatro sahneleri, Ali Paşa Han, Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi, Üsküdar Tekel Sahnesi, Ses Tiyatrosu, Fatih Reşat Nuri Sahnesi, Gelişim Evresi, Türk tiyatrosunun gelişim evresi genellikle Geleneksel Türk Tiyatrosu ve Batı Etkisinde Gelişen Türk Tiyatrosu olarak iki temel başlık altında toplanır,  , Popülerliği, Eskiden çok daha popüler olan tiyatro, günümüzde hala meraklılarının vazgeçilmezi olmuştur,  , Hatırlanması Gerekenler, Tiyatronun kökeni, gelişimi ve türleri, konum açısından önemli bilgileri içerir, seyircilerin bu bilgilere sahip olması ve takdir etmesi gerekir,  , İslam ve Batılılaşma, Türk tiyatrosunun dramatik yönünün gelişmesinde etkili olan faktörler arasında yer alır,
tiyatro geçmişten günümüze tiyatro tiyatro sahnesi tiyatro nedir geleneksel Türk tiyatrosu
Bu resimde ikisi de gözlük takan bir erkek ve kadın görülüyor. Adam mavi bir gömlek ve siyah bir pantolon giyerken, kadın beyaz bir gömlek ve mavi bir kot pantolon giymektedir. Her ikisinin de gözlükleri takılı ve dümdüz ileriye bakıyorlar. Adamın kolu kadının beline dolanmış ve yüzleri birbirine yakın göründüğü için birlikte bir anı paylaşıyor gibi görünüyorlar. Arka plan yumuşak, kirli beyaz bir renktedir. Işık hafif loş, görüntüye yumuşak ve sıcak bir his veriyor. Gözlüklerine rağmen, gözleri hala bir duygu belirtisi gösteriyor. Birbirlerinin varlığından memnun ve mutlu görünüyorlar.
Konuk Yazar
Blog Yazarı

İstanbul İşletme Enstitüsünde yazılarının yayınlanmasını isteyen konuk yazarlarımız için oluşturulan bilgi kartıdır. Birçok alanda ve disiplindeki yazıları bu hesap üzerinde bulabilirsiniz.

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.
Oyunculuk eğitimi, sahne veya ekran için performans sanatını öğreten çevrimiçi bir kurstur. Bu kurs sayesinde, hareket ve yüz ifadelerinin temellerinden karakter geliştirme ve sahne çalışması gibi daha karmaşık tekniklere kadar oyunculuğun temellerini öğrenebilirsiniz. Kurs, kendi benzersiz tarzınızı ve zanaata yaklaşımınızı geliştirmenize yardımcı olmak için tasarlanmıştır. Metinleri nasıl analiz edeceğinizi, inandırıcı karakterler yaratacağınızı ve bir sahneye kendi yorumunuzu nasıl geliştireceğinizi öğreneceksiniz. Deneyimli profesyonellerin yardımıyla zanaatınızı geliştirebilir, kendinize güvenen ve başarılı bir oyuncu olabilirsiniz. Oyunculuk eğitimi size becerilerinizi geliştirme, özgüveninizi bulma ve kendi benzersiz tarzınızı geliştirme fırsatı da verebilir. Bu online kurs sayesinde başarılı bir oyuncu olabilir ve oyunculuk kariyerinizi bir üst seviyeye taşıyabilirsiniz.
4.9
(12)

Oyunculuk Eğitimi

12 Konu5 Saat
Genç bir kadın ışıl ışıl gülümsüyor ve doğrudan kameraya bakıyor. Kısmen kulaklarının arkasında toplanmış uzun, koyu kahverengi saçları var. Gözleri hayat dolu ve dudakları yumuşak, içten bir gülümseme şeklinde kıvrılmış. Beyaz bir tişört, açık mavi kot pantolon ve siyah ayakkabılar giyiyor. Yüz ifadesi neşeli ve duruşu rahat. Güven ve neşe saçıyor, bu da onu güzel ve canlandırıcı bir manzara haline getiriyor. Parlak, güneşli bir ortamda duruyor ve sıcak ışıltısı güneş ışınlarıyla vurgulanıyor.Sibel Curciali
12570
Yaratıcı Drama Eğitimi, çocuklarda yaratıcılığı ve hayal gücünü geliştirmenin heyecan verici bir yoludur. Bu çevrimiçi kursta, uzun kahverengi saçlı ve sarı arka planlı bir kadın görülmektedir. Elini uzatmış, siyah bir gömlek ve bir kolye takıyor. Boynunun yakın çekimi onun canlı kişiliğini ortaya koymaktadır. Yaratıcı drama sayesinde çocuklar yeni fikirler, karakterler ve hikayeler keşfedebilirler. Kendilerini özgürce ifade edebilir ve kendi yaratıcılıklarına güven duyabilirler. Bu online kurs, drama eğitiminin temellerini keşfetmek için eşsiz bir fırsat sunuyor. Kurs, hikaye anlatımı, doğaçlama ve karakter gelişimi gibi konuları kapsayacaktır. Öğrenciler ayrıca dramanın kendini ifade etme ve iletişim kurma aracı olarak gücünü öğreneceklerdir. Bu kursun sonunda öğrenciler, yaratıcı süreci ve dramayı hayal güçlerini beslemek ve kendi yaratıcılıklarını geliştirmek için bir araç olarak nasıl kullanacaklarını daha iyi anlayacaklardır.
5
(27)

Yaratıcı Drama Eğitimi

9 Konu5 Saat
Genç bir kadın ışıl ışıl gülümsüyor ve doğrudan kameraya bakıyor. Kısmen kulaklarının arkasında toplanmış uzun, koyu kahverengi saçları var. Gözleri hayat dolu ve dudakları yumuşak, içten bir gülümseme şeklinde kıvrılmış. Beyaz bir tişört, açık mavi kot pantolon ve siyah ayakkabılar giyiyor. Yüz ifadesi neşeli ve duruşu rahat. Güven ve neşe saçıyor, bu da onu güzel ve canlandırıcı bir manzara haline getiriyor. Parlak, güneşli bir ortamda duruyor ve sıcak ışıltısı güneş ışınlarıyla vurgulanıyor.Sibel Curciali
14110