AnasayfaBlogGardner ve Çoklu Zeka Kuramı
Kişisel Gelişim

Gardner ve Çoklu Zeka Kuramı

16 Mart 2018
Arkasında siyah bir arka plan olan bir kişi yandan görülüyor. Elleri profillerini koruyacak şekilde önlerine doğru uzatılmıştır. Ellerinde beyaz eldivenler var ve eldivenlerin arasında okunaksız bir şeyler yazan siyah bir işaret tutuluyor. Resmin sol alt tarafında, siyah arka plan üzerinde beyaz bir nesne görülüyor. Çerçevenin sağ tarafında şapka ve takım elbise giymiş bir kişi görülüyor. Parmaklarının arasında beyaz bir simge tutan kişinin boynunun yakın çekimi görülüyor. Kişinin elleri, profilini izleyiciden koruyarak çerçevenin sağ tarafında görülebiliyor.
Çoklu Zeka AlanıÖzelliklerÖğrenme Biçimi
Sözel - Dilsel ZekaKelime oyunları ve süslü cümleler kurmayı sever. Bir dilin yapısını çözer ve ikna yeteneği gelişmiştir.Okuyarak, notlar alarak, dinleyerek ve tartışarak öğrenir.
Matematiksel - Mantıksal ZekaSoyut şeyleri çabuk kavrar. Olayları çözme ve eleştirel düşünme becerisi gelişmiştir.Akıl yürüterek ve matematiksel hesaplarla öğrenir.
Görsel - Uzaysal ZekaŞekil ve renklere aşırı duyarlıdır. Çizim yeteneği bulunur ve hayal gücü gelişmiştir.Görerek, izleyerek ve görsel açıdan zengin kaynaklarla öğrenir.
Bedensel - Kinestetik ZekaFiziksel aktivitelere eğilimlidir. Aktif sporla uğraşabilir ve vücut dengesi iyi olabilir.Deneyimleyerek ve yaparak öğrenir.
Müziksel - Ritmik ZekaSes, ritim ve melodilere duyarlıdır. Müzik kulağı iyidir ve bir enstrüman çalabilir.Müzik dinleyerek ve ritimle hareket ederek öğrenir.
Sosyal ZekaEmpati yeteneği gelişmiştir. Güçlü sözlü ve sözsüz iletişim becerisi vardır.Grup çalışmaları ile öğrenir.
Doğa ZekasıDoğayı sevmek, bitki ve hayvanları tanımak, çevreyle ve doğa olaylarıyla ilgilenmek gibi özellikler sergiler.Doğada geçirilen zamanla ve doğa olaylarını inceleyerek öğrenir.
İçsel ZekaKendi duygularını, hedeflerini ve güdülerini anlama yeteneğine sahip olabilir. Kendi güçlü ve zayıf yanlarını bilir.Bireysel çalışmalar ve kendi kendine öğrenim ile öğrenir.
Varoluşsal ZekaHayatın anlamı, nedenleri ve sonuçları üzerinde düşünebilir. Büyük soruları ve büyük resmi görebilir.Felsefi ve düşündürücü tartışmalarla öğrenir.
Müziksel-Matematiksel ZekaMüzik ve matematiği bir arada kullanma becerisi gösterebilir. Ritmik sayıları kullanma yeteneği vardır.Müzik ve matematik problemleriyle öğrenir.

1983 yılında Amerikalı psikolog Howard Gardner tarafından geleneksel zeka kuramına eleştiri olarak ortaya atılan çoklu zeka kuramına göre, her bireyin birbirinden farklı gelişen pek çok zekası var. Bu zeka türleri genel olarak 8 alanda toplanmıştır.

Her birey sekiz zeka alanını da oldukça yüksek bir düzeyde geliştirebilme kapasitesine sahip olmasına rağmen çocuklar çok küçük yaşlardan itibaren belli zeka alanlarına daha çok eğimli olurlar. Okula başlama yaşına eriştiklerinde büyük bir olasılıkla eğilimli oldukları bu zeka alanları ile aynı doğrultuda olan öğrenme yollarını da geliştirmiş olurlar. Burada öğretmenler açısından önemli olan husus, daha okuldaki ilk günlerden itibaren öğrencilerin gelişmiş zeka alanlarını tanımak ve onların okuldaki öğrenmelerini tercih ettikleri bu zeka alanları yoluyla gerçekleştirmelerine yardımcı olmaktır.

Çoklu Zeka Teorisi Hakkında Bilinmesi Gerekenler Neler?

Zekanın tek bir boyutta olmadığını, aksine her bireyin farklı derecelerde, çeşitli zekalara sahip olduğunu öne sürüyor. Bunun da kişilerin öğrenme biçimlerini, ilgi, yetenek ve eğilimlerini açıkladığını vurgulayarak eğitimcilere, bu teorinin temel prensiplerini yaratıcı biçimde kullanıp, her öğrencinin bireysel farklılıklarına değer veren ve bunları güçlendiren programlar hazırlayabilmeleri için olanak sağlıyor.

Teorinin çok önemli bir getirişi de şudur; bireyde zayıf olan zekalar, güçlü olanlarla, zaman içinde yükseltilebiliyor. Bu durum tüm zekaların bir arada kullanılmasıyla ilgilidir. Yani zayıf olan alanı ya da alanları yükseltme şansı var. Bu teorinin uygulandığı bir sistemde, çocuğun güçlü olan zekası ele alınarak, diğer alanlardaki zekanın yükseltilmesi üzerinde çalışmalar yapılıyor.

Çoklu zeka kuramıyla öğrenciler önce, kendilerini çok iyi tanıyan, kendilerine güvenen, soru sorabilen, tartışabilen, muhakeme edebilen, çevresini doğru algılayabilen, karar verebilen, kedisine ve diğerlerine ait hak ve sorumlulukların bilincinde, çevresiyle doğru ve kişilikli ilişkiler kuran, bilgiyi bulacak, seçecek, işleyecek, üretecek donanıma sahip, aktif, araştıran, ifade eden, ürün ortaya koyan, yeni öğrendiklerini diğer öğrendikleriyle bütünleştirebilen, onları geliştirebilen ve problem çözmede kullanan, kendini başkasının yerine koyabilen, yani empati kurabilen bireyler olmaktadır.

Çoklu Zeka Alanları Neler?

1- Sözel - Dilsel Zeka

  1. Kelime oyunlarını ve süslü cümleler kurmayı sever.

  2. Yabancı dil öğrenmeye yatkınlığı vardır.

  3. Bir dilin yapısını kolaylıkla çözümleyebilir.

  4. Gramer hataları ve anlatım bozukluklarını çabuk farkeder.

  5. En iyi okuyarak, notlar alarak, dinleyerek ve tartışarak öğrenir.

  6. Sözlü veya yazılı iletişimi iyidir.

  7. Kelime dağarcığı ve hafızası kuvvetlidir.

  8. Özlü sözleri, ünlü kişilerden alıntıları, atasözleri ve deyimleri kolaylıkla aklında tutabilir.

  9. Hikayeler anlatır, anlattıklarına mizah ve ilginçlik katmayı sever.

  10. Okuduğu şeylerden konuşmayı sever.

  11. İkna yeteneği gelişmiştir.



2- Matematiksel - Mantıksal Zeka

  1. Soyut şeyleri çabuk kavrar.

  2. Sayılarla arası iyidir.

  3. Olayları akıl yürüterek çözümler.

  4. Eleştirel düşünce gelişmiştir.

  5. Mantıklı açıklamalar bekler.

  6. Strateji oyunlarında iyidir.

  7. Matematiksel hesapları aklından kolaylıkla yapabilir.

  8. Nesneleri kategorilere ayırarak düzenler.

  9. Bilimsel deneylerden hoşlanır.

  10. Matematiğe ilgisi vardır.

  11. Herhangi bir şeyin nasıl çalıştığını merak eder.

  12. Problem çözme kabiliyeti gelişmiştir.

3- Görsel - Uzaysal Zeka

  1. Şekil ve renklere aşırı duyarlıdır.

  2. Duyduğuna ve okuduğuna dair şeyleri kafasında kolaylıkla görselleştirebilir.

  3. Fotoğrafa ilgi duyar.

  4. Yön duygusu gelişmiştir.

  5. Daha önceden gördüğü yerleri çok canlı bir şekilde hatırlayabilir.

  6. Hayal gücü gelişmiştir.

  7. Çizim ve resim yapma yeteneği vardır.

  8. Yap-boz oyunu, maket hazırlama gibi konularda yeteneklidir.

  9. Resimleri, grafik ve haritaları kolaylıkla yorumlayabilir.

  10. Resimli kitaplardan hoşlanır.

  11. Geometriye ilgi duyar.

  12. Sanatsal etkinlikler hoşuna gider.

  13. Görerek, izleyerek ve görsel açıdan zengin kaynaklarla daha kolay öğrenir.

4- Bedensel - Kinestetik Zeka

  1. Fiziksel olarak aktif olmayı sever.

  2. Bedenine hakimdir ve iyi bir vücut dengesine sahiptir.

  3. Aktif olarak sporun herhangi bir dalıyla uğraşmayı sever.

  4. Bakmak yerine dokunmayı tercih eder.

  5. Elleriyle çalışmaktan hoşlanır.

  6. Uzun süre oturamaz, hareket ihtiyacı duyar.

  7. Açık havadan hoşlanır.

  8. Duyarak veya görerek değil, deneyimleyerek ve yaparak öğrenir.

  9. Dansa ilgi duyar.

5- Müziksel - Ritmik Zeka

  1. Ses, ritim, tını ve melodilere aşırı duyarlıdır.

  2. Müzik kulağı iyidir.

  3. Duyduğu bir müziği kolaylıkla çalabilir.

  4. Şarkıları kolaylıkla ezberler.

  5. Herhangi bir müzik aletini çalma veya şarkı söyleme konusunda yeteneklidir.

  6. Kafasının içinde sürekli bir ritim veya ezgi vardır.

  7. Bir müziğin içindeki farklı enstrüman seslerini kolaylıkla birbirinden ayırabilir.

  8. Dil becerileri bu grupta da gelişmiştir.

  9. Ritimle hareket ediyormuş gibidir.

6- Sosyal Zeka

  1. Empati yeteneği gelişmiştir.

  2. Dışa dönüktür.

  3. Sözlü ve sözsüz iletişim güçlüdür.

  4. İnsanların ruh hallerine, kişilik özelliklerine ve ihtiyaçlarına duyarlıdır.

  5. Yeni insanlarla tanışmaktan hoşlanır.

  6. En iyi iletişim halindeyken veya tartışma sırasında öğrenir.

  7. Grup çalışmalarına yatkındır.

  8. Takım oyunlarından hoşlanır.

  9. Liderlik vasıflarına sahiptir.

  10. Olaylara farklı açıdan yaklaşır.

  11. Grup içindeki sorunları çözmede başarılıdır.

  12. Yakın arkadaşlıkları vardır.

İlgili eğitim: Yöneticilik Ve Liderlik Eğitimi

7- Kişiye Dönük(İçsel) Zeka

  1. En iyi tek başınayken öğrenir.

  2. Bağımsız bir yapısı vardır.

  3. Güçlü ve zayıf yönlerini iyi bilir.

  4. İçe dönüktür.

  5. Günlük tutmaktan hoşlanır.

  6. Eleştirel düşünce gelişmiştir.

  7. Felsefe, psikoloji, din gibi konular ilgi alanlarıdır.

  8. Uzun uzun ve derinlemesine düşünür.

  9. Mükemmeliyetçidir.

  10. Gün içinde sıkça hayallere dalar.

8- Natüralist Zeka

  1. Doğaya büyük merakı vardır.

  2. Çevreyi keşfetmek ister.

  3. Doğa ile ilişkili konuları çabuk öğrenir.

  4. Doğal manzaralara aşıktır.

  5. Hayvanlarla arası iyidir.

  6. Kamp, yürüyüş, tırmanma, bahçecilik gibi açık hava aktiviteleri hoşuna gider.

  7. Mevsim, gece-gündüz, sıcaklık, hava durumu değişikliklerine aşırı duyarlıdır.

  8. Bitki ve hayvan türlerini birbirinden ayırabilir.

  9. Gözlem yeteneği gelişmiştir.

  10. Kirli bir çevreden son derece rahatsızlık duyar.

Kaynaklar:

Armstrong, T., 1994, Multiple Intelligences in The Classroom, ASCD Publishing Alexandria, Virginia, USA. Bümen, Nilay; 2002.

Okulda Çoklu Zeka Kuramı, Pegem Yayıncılık, Ankara, Demirel, Özcan; 2000.

Planlamadan Uygulamaya Öğretme Sanatı, Pegem Yayıncılık, Ankara. Goleman, Daniel; 1998.

Duygusal Zeka, Varlık-Bilim, İstanbul Gardner, H., 1983, "Çoklu Zeka Kuramı Öğretmen Rolüne İlişkin Görüşler ve Değerlendirmeler" D.E.Ü. Eğt. Fak.Dergisi Korkmaz, Hünkar; 1999, "Çoklu Zeka Kuramı Tabanlı Etkin Öğrenme Yaklaşımının Öğrenci Başarısına ve Tutumuna Etkisi" Eğitim ve Bilim Ankara

Sözel - Dilsel Zeka, Kelime oyunları ve süslü cümleler kurmayı sever Bir dilin yapısını çözer ve ikna yeteneği gelişmiştir, Okuyarak, notlar alarak, dinleyerek ve tartışarak öğrenir, Matematiksel - Mantıksal Zeka, Soyut şeyleri çabuk kavrar Olayları çözme ve eleştirel düşünme becerisi gelişmiştir, Akıl yürüterek ve matematiksel hesaplarla öğrenir, Görsel - Uzaysal Zeka, Şekil ve renklere aşırı duyarlıdır Çizim yeteneği bulunur ve hayal gücü gelişmiştir, Görerek, izleyerek ve görsel açıdan zengin kaynaklarla öğrenir, Bedensel - Kinestetik Zeka, Fiziksel aktivitelere eğilimlidir Aktif sporla uğraşabilir ve vücut dengesi iyi olabilir, Deneyimleyerek ve yaparak öğrenir, Müziksel - Ritmik Zeka, Ses, ritim ve melodilere duyarlıdır Müzik kulağı iyidir ve bir enstrüman çalabilir, Müzik dinleyerek ve ritimle hareket ederek öğrenir, Sosyal Zeka, Empati yeteneği gelişmiştir Güçlü sözlü ve sözsüz iletişim becerisi vardır, Grup çalışmaları ile öğrenir, Doğa Zekası, Doğayı sevmek, bitki ve hayvanları tanımak, çevreyle ve doğa olaylarıyla ilgilenmek gibi özellikler sergiler, Doğada geçirilen zamanla ve doğa olaylarını inceleyerek öğrenir, İçsel Zeka, Kendi duygularını, hedeflerini ve güdülerini anlama yeteneğine sahip olabilir Kendi güçlü ve zayıf yanlarını bilir, Bireysel çalışmalar ve kendi kendine öğrenim ile öğrenir, Varoluşsal Zeka, Hayatın anlamı, nedenleri ve sonuçları üzerinde düşünebilir Büyük soruları ve büyük resmi görebilir, Felsefi ve düşündürücü tartışmalarla öğrenir, Müziksel-Matematiksel Zeka, Müzik ve matematiği bir arada kullanma becerisi gösterebilir Ritmik sayıları kullanma yeteneği vardır, Müzik ve matematik problemleriyle öğrenir
Gardner ve Çoklu Zeka Kuramı çoklu zeka çoklu zeka kavramı
Bu resimde ikisi de gözlük takan bir erkek ve kadın görülüyor. Adam mavi bir gömlek ve siyah bir pantolon giyerken, kadın beyaz bir gömlek ve mavi bir kot pantolon giymektedir. Her ikisinin de gözlükleri takılı ve dümdüz ileriye bakıyorlar. Adamın kolu kadının beline dolanmış ve yüzleri birbirine yakın göründüğü için birlikte bir anı paylaşıyor gibi görünüyorlar. Arka plan yumuşak, kirli beyaz bir renktedir. Işık hafif loş, görüntüye yumuşak ve sıcak bir his veriyor. Gözlüklerine rağmen, gözleri hala bir duygu belirtisi gösteriyor. Birbirlerinin varlığından memnun ve mutlu görünüyorlar.
Konuk Yazar
Blog Yazarı

İstanbul İşletme Enstitüsünde yazılarının yayınlanmasını isteyen konuk yazarlarımız için oluşturulan bilgi kartıdır. Birçok alanda ve disiplindeki yazıları bu hesap üzerinde bulabilirsiniz.

Benzer Yazılar
Doğru ve faydalı bilgiler sağlama konusunda kararlı olan uzman ekibimizle blogumuzu her zaman yeni makaleler ve videolarla güncelliyoruz. Güvenilir tavsiyeler ve bilgilendirici içerikler arıyorsanız, blog sayfamıza mutlaka göz atın.
Bir kadın çerçevenin ortasındaki büyük beyaz bir beynin önünde duruyor. Açık renkli bir bluz ve koyu renk bir pantolon giymiş olan kadın ellerini göğsünün önünde kavuşturmuş. Geniş gülümsemesi ve parlak gözleri rahat ve mutlu olduğunu gösteriyor. Uzun siyah saçları yüzünden geriye doğru toplanmış ve siyah bir fonun önünde duruyor. Beyin beyaz ve ebruli bir dokuya sahip. Çerçevenin büyük bir kısmını kaplıyor ve ince siyah bir kenarlıkla çevreleniyor. Beynin detayları çok net ve kadın ön planda hayranlık dolu bir bakışla duruyor.
4.9
(73)

Duygusal Zeka Eğitimi

36 Konu5 Saat
Bu, çevrimiçi bir Scratch kursunun görüntüsüdür. Bir dizüstü bilgisayarın önünde duran, neşeli bir ifadeye sahip takım elbiseli bir adam görülüyor. Kurs, kullanıcıların Scratch ile kod ve bilgisayar programlamanın temellerini öğrenmelerine yardımcı olmak için tasarlanmıştır. Kodlama ve programlamanın temellerini öğrenmek için kolay ve sezgisel bir yol sağlar. Kurs sayesinde kullanıcılar kodlamanın arkasındaki kavramları daha iyi anlayabilir ve kendi interaktif hikayelerini, oyunlarını ve animasyonlarını oluşturabilirler. Bu kurs, kodlama ve programlamaya başlamak ya da becerilerini geliştirmek isteyenler için idealdir. Hem eğlenirken hem de kodlama ve bilgisayar programlamayı daha iyi anlamanın harika bir yoludur.
5
(3)

Scratch Eğitimi

28 Konu5 Saat
Yüzünde geniş bir gülümseme olan genç bir adam kameranın önünde duruyor. Kısa, siyah saçları ve parlak, mavi gözleri var. Beyaz bir tişört ve kahverengi kemerli siyah bir kot pantolon giyiyor. Kolları iki yanında ve başı hafifçe sola doğru eğik. Rahat bir duruşu var ve anın tadını çıkarıyor gibi görünüyor. Gülümsemesi sıcak ve davetkâr, gözleri ise neşe dolu. Dünyayı ele geçirmeye hazır görünüyor.Erkan Varol
11020
Bu görsel, Akıl ve Zeka Oyunları üzerine çevrimiçi bir kursu tasvir etmektedir. Siyah gömlekli bir adam, gri zemin üzerinde mor bir sekizgen, beyaz zemin üzerinde kırmızı bir daire ve beyaz zemin üzerinde yeşil bir elmas gibi renkli şekillerin bulunduğu bir duvarın önünde oturuyor. Kameraya gülümseyerek kursun ilgi çekici ve eğlenceli olduğunu ima ediyor. Kurs, katılımcıların zihinsel ve analitik becerilerini geliştirmelerine yardımcı olmak üzere tasarlanmıştır. Problem çözme, eleştirel düşünme, hafıza, odaklanma ve yaratıcılık gibi konuları incelemektedir. Kurs ayrıca bu becerilerin geliştirilmesine yardımcı olacak simülasyonlar, bulmacalar ve diğer aktiviteleri de içermektedir. Doğru rehberlik ve uygulama ile kişi daha zeki ve yaratıcı olma yolunda önemli ilerleme kaydedebilir.
Beyaz bir duvarın önünde siyah pamuklu bir gömlek giymiş bir adam duruyor. Yüzünde ciddi bir ifade var ve kollarını kavuşturmuş. Koyu renk saçları alnına dökülmüş ve bakışlarını hafifçe kaçırmış. Soluk bir teni ve ışığı yansıtıyor gibi görünen gözlükleri var. Gömleği hafifçe kırışmış ve ince bedeninin üzerine dökülüyor. Kendinden emin ve kararlı görünüyor.Erdem Turan
9130