Published on: 24 Haziran 2019 Konuk Yazar 0 Yorum
Okuma Sayısı : 744

Birçoğumuz hayatımızda en azından bir defa da olsa işaret dili kavramını duymuşuzdur. Aramızda meraklısı olanlar da vardır. Ben işaret dilini neden öğrenmeliyim ki? Daha önce işitme engelli bireyler ile karşılaşmadığım gibi bundan sonra da karşılaşacağımı düşünmüyorum şeklinde düşünen de. Peki sizce işitme engelli bireylerin karşılaştığı problemler nelerdir? Önce işaret dilinin ne olduğuna sonra da işitme engelli bireylerin karşılaştığı zorluklardan birkaçına göz atalım.

İşaret Dili 

İşitme dili nedir? İşaret dili işitme ve/veya konuşma engelli bireylerin kendi aralarında, aileleriyle ya da bu dili bilen diğer bireylerle iletişim kurabilmelerini sağlayan bir yöntem. İşaret dili beden dilinin zaman içinde evrilerek oluştuğu dil olarak da düşünülebilir. 
Sadece el hareketlerinin değil jest ve mimiklerin de iletişimde önemli rol oynaması bunu destekler. Ayrıca bunu destekleyen diğer bir durum her ülkenin kendi işaret dili hareketlerinin yanında ülke içindeki bölgelere göre bu işaretlerin işitme engelli bireyler arasında farklılaşmasıdır.

İşitme Engelli Bireylerin Karşılaştığı Zorluklar 

İşitme engelli bireyler için günlük hayatta birçok engelle karşılaşmaları mümkün. Bunlardan biri de sağlık sorunları için başvurdukları sağlık kurumları. Randevu işlemleri online olarak halledilebilir. Peki ya daha sonrası?  İşitme engelli bireyler çoğu kez karşılarında kendilerini anlamayan çalışanlar bulur. Bunlara örnek olarak doktorlar, hemşireler, hasta bakıcılar veya kayıt/ hasta kabul memurları verilebilir.

Yoğun çalışma ortamında iletişimsizlik gerginliğin artmasıyla da sonuçlanabilir. Bu nedenle sağlık personelinin işaret dili bilmesi çok önemlidir. Çekinik karakterli işitme engelli bireylerin kendilerini rahat hissetmesi ve toplum içinde daha aktif birer birey olması için bu kilit noktalardan biri olabilir. İşaret dili eğitimi almanın önemi hakkında tekrar tekrar düşünülmeli. Günümüzde özel eğitim ve rehabilitasyon kurumlarında az da olsa işitme engelli bireyler için programlar oluşturulmakta. Bu programlarda işaret dili eğitimi verilmekte ve bireyin/ailesinin psikososyal gelişimi ön plana çıkmaktadır. 

Böylece bireyin kendini tamamen kapatmasının önü kesilmeye çalışılmaktadır. Ancak rehabilitasyon kurumlarında diğer sağlık sorunları olan bireylerle karşılaşmak kişi üzerinde olumsuz sonuçlar ortaya koyabilir. Ülkemizde işitme engelli bireylere yönelik ilkokul ve ortaokullar bulunsa da bunların sayısı yetersiz gelmekte. İşitme engelli bireylerin bazıları gölge abla/abi yardımıyla normal okullara gitmektedir. Bu kurumlarda da işaret dilini bilmeyen öğretmenlere rastlamak mümkündür. Çocuk gelişimi açısından öğretmenlerin de işaret dili eğitimi almaları önemlidir.

İşaret Dili Nasıl Öğrenilir?

İşaret dili öğrenin. MEB onaylı işaret dili sertifikası veren birçok kurum var. Bunlara il veya ilçelerinizde bulunan gençlik merkezleri örnek olarak verilebilir. Ayrıca İstanbul İşletme Enstitüsü bu konuda ücretsiz online eğitimler veriyor. Hem toplumsal duyarlılığımızı arttırmak hem de çalışma hayatımıza katkı sağlaması adına işaret dili eğitimi almak ve bu dili rahatlıkla kullanabilmek hepimiz için büyük bir avantaj olacaktır. 

Bu ve benzeri kurum ve sitelerde işaret dilinin tanımını, alfabesini, jest ve mimiklerinin kullanımını da öğrenmek mümkün.Temel düzeyde eğitiminizi tamamladıktan sonra işitme engelli bireylerin kurdukları derneklere giderek bildiklerinizi pekiştirebilirsiniz. Hatta işitme engelli bireyleriçin olan özel okullarla iletişime geçebilirsiniz. Tabi işaret dilinin de bir tür yabancı dil olduğunu ve kullanılmadıkça unutulacağını da göz önünde bulundurmak gerek.

İşitme Engelli Bireylerin Beklentileri

Sözde farkındalık oluşturmak adına yapılan şarkı çevirileri işitme engelli bireylerİ için çoğu kez rahatsız etmekte. Çünkü işaret dili içerisinde zaman kavramı olmadığı gibi deyim ve atasözü tarzında kalıplaşmış yapılar da yoktur. Bizim günlük hayatta yaptığımız benzetmeler onlarda bulunmamakta. Bu  nedenden dolayı birçok yanlış çeviri yapılmakta ve yanlış öğrenim yaygınlaşmakta. Aslında işitme engelli bireyler bu durumu çok onaylamıyor. Bu yüzden de şarkı çevirileri pek istemiyorlar. Onlar sadece günlük hayatta daha rahat iletişim kurabilmek istiyor. Yani sadece anlatabilmek ve anlaşılmak istiyorlar.

Yazar: Güler Hilal Şen
 

  • işaret dili ,
  • işitme engelli ,
  • rehabilitasyon ,
  • online eğitimler ,
  • eğitim
Yazar
    Blog Yazarı
Özgeçmiş

İstanbul İşletme Enstitüsünde yazılarının yayınlanmasını isteyen konuk yazarlarımız için oluşturulan bilgi kartıdır. Birçok alanda ve disiplindeki yazıları bu hesap üzerinde bulabilirsiniz.

Devamı